على صدرايى خويى

1593

فهرست نسخه هاى خطى كتابخانه عمومى آيت الله العظمى گلپايگانى قم ( فارسى )

مؤلف نام اين كتاب را « الحدائق الناظرة فى احكام العترة الطاهرة » گذارده ومشهور به حدائق شده و مولف آن را صاحب حدائق گويند . كتاب حدائق يكى از بهترين كتب فقه استدلالى اماميه ومشتمل بر همه اقوال ومدارك احكام از آيات و اخبار مى باشد و مورد قبول جميع علماء اماميه اعم از اخباريين واصوليين بوده و هست فقط اصوليين را دراين كتاب نقصى كه به نظر مى رسد اين است كه مصنف چندان به ادله اصوليه متشبث نگرديده ، در صورتى كه اين خود بهترين برهان بر كمال اين كتاب است كه احكام ومطالب آن فقط از قرآن وحديث كه درحديث ثقلين امر تمسك به آنها وارد گرديده گرفته اند . تأليف اين كتاب چنان كه گفته شد ناقص مانده ومشتمل بر همه كتب عبادات جز كتاب جهاد ( به مناسبت اين كه به عقيده اماميه درزمان غيبت امام زمان عليه السلام جهاد وجوب ندارد ) واكثر كتب معاملات مى باشد ، تقسيماتى كه خود مؤلف براى اين كتاب كرده ودراواخر كتب به آن تصريح كرده اند از اين قرار است : مجلد اول : مشتمل بر دوازده مقدمه در بيان مبادى اصوليه ومباحثات با اصوليين ورد برآنها دربعضى موارد چون حجية اجماع وغيره ومباحثى از علم دراية و آنچه از قواعد اصولى مورد احتياج واعتماد دراستنباط احكام فرعيه است مى باشد ونيز مشتمل بر كتاب طهارت از ابتداء تا آخر مبحث غسل جنابة است . مجلد دوم : احكام حيض تا آخر كتاب طهارت . مجلد سوم : كتاب صلوة تا آخر خلل . مجلدچهارم : بقيه كتاب صلوة تا آخر كتاب . مجلد پنجم : مشتمل بر كتاب زكات ، خمس ، صوم واعتكاف ، مجلد ششم : كتاب حج ، مجلد هفتم : كتاب تجارت ، دين ، رهن ، شفعه وحجر وتفليس . مجلد هشتم : كتاب ضمان وحواله وكفالة ، صلح ، شركت ، مضاربه ، مزارعه ، ومساقاه ، وديعه ، عاريه ، اجاره ، وكالت ، وقوف وصدقات وسكنى وعمرى وهبه ، سبق ورمايه وكتاب وصايا . مجلد نهم : كتاب نكاح . مجلد دهم : مشتمل بر كتاب طلاق و قسمتى از ظهار است . مؤلف را اجل در رسيده وبيش از اين را تأليف نكرده است . درآخر مجلد نهم سال تأليف سنه 1185 معين گرديده و درآخر بعضى از مجلدات تاريخ تأليف نيز ذكر شده است . دوره اين كتاب در تبريز از سال 1315 تا 1317 درشش مجلد به طريق ذيل چاپ شده . مجلد اول : تمام كتاب طهارة . مجلد دوم : تمام كتاب صلوة . مجلد سوم : كتاب زكات و خمس وصوم واعتكاف . مجلد چهارم : كتاب حج . مجلد پنجم : كتاب تجارت تا آخر وصايا . مجلد ششم : كتاب نكاح و طلاق وظهار . [ مدرسه آية الله خوئى ص 8 ؛ الذريعة 6 / 289 و 290 ؛ مقدمه الحدائق الناضرة ؛ فهرست وزيرى يزد 1 / 301 ؛ كشف الحجب والاستار ص 193 ؛ مشارعربى 305 ؛ مجلس 25 / 303 ؛ امام صادق قزوين 1 / 107 ؛ مدرسه خاتم الانبياء ص 77 ؛ فهرست سپهسالار 1 / 403 ؛ الهيات 768 ؛ سپه 2 / 399 و 4 / 296 ؛ كتابخانه ملك 1 / 186 - 187 ؛ مسجد اعظم / 150 ؛ كتابخانه جامع گوهرشاد 1 / 90 ؛ الهيات مشهد 2 / 15 و 2 / 16 و 2 / 17 ؛ آية الله فاضل خوانسارى 2 / 14 ؛ فهرست آستان قدس 5 / 476 - 477 ] 4852 ) نسخه شماره : 261 - 81 / 2