ان . دى ميكلوخو ماكلاى / اس . اى . بايوفسكى / ان . ان . تومانويچ / ز . ان . واروژيكينا / خ . ان . نيازوف / او . اف . اكيموشكين ( مترجم : سميرا اسماعيلى ، معصومه اختيارى ، مژده دهقان خليلى ، فاطمه نظرى ، مهدى نصيرى ، محسن معظمى )
56
فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى )
( 76 ) شماره نسخه : C 611 ( 604 a ) نام كتاب : تحفهء العالم . توضيح نام اثر : نيامده است . پديدآورنده : عبداللطيف بن ابوطالب بن نورالدين بن نعمت الله حسينى موسوى شوشترى است . وى در 9 ذى الحجه 1172 قمرى ( 15 آگوست سال 1755 ميلادى ) در شهر شوشتر متولد شده ، در 1220 قمرى ( 1806 - 1805 ميلادى ) يا در 1221 قمرى ( 1807 - 1806 ميلادى ) در حيدرآباد بدرود حيات گفته است . وى از سادات مشهور نورى و يكى از خاندانهاى مشهور و تاثيرگذار شهر شوشتر بود . تاريخ تأليف اثر : سال 1216 قمرى ( 1802 - 1801 ميلادى ) . مكان تأليف : اين اثر را پديد آورنده در هند نوشت و آن را به خويشاوند خود ميرعالم يعنى وزير اول حيدر آباد تقديم كرد . شرح اجمالى محتواى اثر : اين اثر داراى مضمون جغرافيايى ، تاريخى و بيوگرافى شخصى است ، در بخش اول شامل ، توصيف گسترده شهر شوشتر و تاريخ خانواده پديد آورنده است ، و در بخش دوم ، داستانهايى درباره زندگى پديدآورنده و سفر وى به غرب ايران ، عراق عرب و هندوستان به همراه توصيفى از اين كشورها و برخى اطلاعات درباره تاريخ آنها وجود دارد . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : اين نسخه شامل متن كامل اثر با ويراستارى معمولى است . اما كامل نيست : در آن آخر داستان درباره وهابيت از قلم افتاده است . تاريخ كتابت : پس از سال 1254 قمرى ( 1839 - 1838 ميلادى ) . مكان كتابت : ايران . نام كاتب : نيامده است . اطلاعات حاشيه و پشت نسخهاى : در برگه 1 مهر نه چندان بزرگ بادامى شكلى وجود دارد . سابقه نسخه : اين نسخه توسط ال . اف . بوگدانوف در سال 1913 به انستيتوى شرقشناسى سنپترزبورگ وارد شده است . اندازه صفحه : 5 . 15 * 8 . 25 ؛ تعداد برگ : 273 ؛ تعداد سطر : 18 ؛ اندازه متن : 5 . 10 * 19 . نوع كاغذ : كاغذ اروپايى در دو نوع متفاوت . نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، و عناوين با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است . نوع خط : خط نستعليق . نوع جلد : صحافى اروپايى ، چرمى است . ( 77 ) شماره نسخه : B 804 ( 604 c ) نام كتاب : مختصر در باب چگونگى دولت فرانسه و ملت و پايتخت ايشان كه شهر فريز ( پاريس ) است . توضيح نام اثر : نيامده است . پديدآورنده : شايد داوود بن زادور از نسل ملك شاه ، از اولاد شاپور ، و داراى مليت ارمنى است . تاريخ تأليف اثر : سال 1234 قمرى ( 1819 - 1818 ميلادى ) . مكان تأليف : نيامده است . شرح اجمالى محتواى اثر : در اثر در بخش اول شامل اطلاعات كلى كوتاهى درباره فرانسه با مضمونهاى متفاوتى ، و از جمله اطلاعاتى درباره سيستم حاكميت موجود در فرانسه ، آموزش مردمى و نظامى و غيره است ؛ و در بخش دوم توصيفى از پاريس و بناهاى تاريخى ديدنى آن آمده است . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : نيامده است . تاريخ كتابت : پيش از 11 آوريل 1826 قمرى . مكان كتابت : ظاهرا شهر تبريز . نام كاتب : نيامده است . اطلاعات حاشيه و پشت نسخهاى : اين نسخهء پديد آورنده است ، بر اساس يادداشت نوشته شده به زبان ارمنى مربوط به تاريخ 11 آوريل 1826 و امضا شده توسط پديد آورنده مىتوان به آن پى برد كه در اين يادداشت چنين آمده است كه اين نسخه توسط داويد خان ملك شاه نظريان شاپوريانتس به دوستش يعنى منشى هيأت روسى در تبريز ، ظاهرا تريگوبوف هديه داده شده است . در زير اين يادداشت ، مهر كاملا بزرگى به شكل مربع به همراه نام پديد آورنده و تاريخ « 1825 » قرار دارد . سابقه نسخه : اين نسخه در سال 1857 ميلادى از تبريز به انستيتوى شرقشناسى سنپترزبورگ وارد شده است . اندازه صفحه : 5 . 14 * 5 . 20 ؛ تعداد برگ : 33 ؛ تعداد سطر : 15 ؛ اندازه متن : 5 . 9 * 15 . نوع كاغذ : كاغذ اروپايى . نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه و عناوين و برخى پاراگرافها با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است .