هركس كه تبليغ مىفرمود ، بيانى را هم كه از جانب خداوند به او وحى شده بود براى وى مىگفت و بدين ترتيب تبليغ را كامل مىفرمود . عبد اللّه بن مسعود ، صحابى بزرگ پيامبر ( ص ) ، مىگويد : « هفتاد سوره از دهان پيامبر ( ص ) فراگرفتم » . مثلا وقتى آيه نازل مىشد كه : وَ الشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ [ اسراء / 60 ] پيامبر ( ص ) به او مىفرمود كه مقصود از شجرهء ملعونه ، بنى اميّه است « 1 » . در مسند احمد حنبل ، از قول صحابه پيامبر ( ص ) ، روايت شده كه : « انّهم كانوا يقترؤون من رسول اللّه ( ص ) عشر آيات ، فلا يأخذون فى العشر الاخرى حتّى يعلموا ما في هذه من العلم و العمل » « 2 » . يعنى صحابهء پيامبر ( ص ) از رسول خدا ( ص ) قرآن را ده آيه ده آيه فرامىگرفتند و به ده آيهء جديد آغاز نمىكردند مگر كه آنچه از حيث معارف و احكام كه در ده آيهء گذشته بود فرامىگرفتند . مثلا اگر از داستان پيامبران گذشته ذكرى شده بود ، حضرت رسول ( ص ) داستان آنان را بيان مىفرمود ، يا اگر آيه‌اى مربوط به قيامت بود ، اين را كه روز قيامت چگونه است بيان مىفرمود . يا اگر دربارهء احكامى مانند وضو و نماز و تيمّم بود ، نحوهء دقيق عمل به آن احكام را تعليم مىفرمود . پس ، پيامبر ( ص ) هيچ آيهء قرآنى را تبليغ نفرموده مگر كه وحيى بيانى را هم با آن بيان فرموده و همراه آن ، به امّت ابلاغ فرموده است . مثلا در تعليم آيهء : إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ

--> ( 1 ) . الدّر المنثور 4 / 191 . ( 2 ) . مسند احمد حنبل 5 / 410 و نيز تفسير قرطبى 1 / 39 ؛ معرفة القرّاء الكبار ذهبى ص 48 ؛ مجمع الزّوائد 1 / 165 ؛ تفسير طبرى 1 / 27 ؛ كنز العمّال ، حديث 4213 و 4215 ، چاپ بيروت .