حقيقت امامت در دو مكتب ( اهل بيت و خلفا ) پاسخ اين سؤالات را در آنچه كه ابن ابى الحديد ، از شيخ و استادش ، از امام على بن ابى طالب ( ع ) نقل كرده ، مىيابيم : عايشه ، به بلال امر كرد كه به ابو بكر بگويد تا او با مردم ، نماز بخواند . در اين جا بود كه پيامبر ( ص ) فرمود : « شما ، همانند زنان اطراف يوسف هستيد » ، و پيامبر ( ص ) اين جمله را به آنها نفرمود ، مگر به جهت خشمى كه بر آنها گرفته بود ؛ زيرا عايشه و حفصه ، براى به قدرت رساندن پدرانشان ، كوشش و تلاش مىكردند و پيامبر ( ص ) ، با خارج شدن از خانه و كنار زدن ابو بكر از محراب ، نقشه‌هاى آنان را باطل ساخت و اين كلام پيامبر ( ص ) كه فرمود : « شما ، همانند زنان اطراف يوسف هستيد » ، به كسى جز عايشه ، تعلّق نمىگيرد و پيامبر ( ص ) عايشه را در خلوت و در بين خواص خود ، نفرين كرد و از ظلم عايشه ، نزد خدا شكايت بُرد . ابن ابى الحديد مىگويد : به شيخ و استادم گفتم : آيا تو مىگويى : « عايشه ، پدرش را براى خواندن نماز ، تعيين كرد و پيامبر ، او را تعيين نفرمود » ؟ . شيخ و استادم « 1 » گفت : من اين مطلب را نمىگويم . على ( ع ) پيوسته اين مطلب را مىفرمود و تكليف من ، غير از تكليف اوست . على ( ع ) آن هنگام حاضر بوده و من نبوده‌ام ؛ ولى من در برابر اخبار و رواياتى كه به دستم رسيده است ، چاره‌اى جز تسليم ندارم . « 2 »

--> ( 1 ) . ابو يعقوب يوسف بن اسماعيل لمعانى ، معروف به ابن ابى الحديد مىگويد كه اين استاد ، شيعه نبوده ، بلكه معتزلى بوده است : « و لم يكن يتشيع و كان شديداً فى الاعتزال » ( شرح نهج البلاغة ، تحقيق : محمّد ابوالفضل إبراهيم ، ج 9 ، ص 199 ) . ( 2 ) . مقصود ، احاديثى است كه پيش از اين ، بررسى كرديم و سيد رضى ، آنها را در شرح خطبهء 156 نهج البلاغة ، با عنوان : « و من كلام له خاطب به أهل البصرة على جهة اقتصاص الملاحم » ، آورده است . امير مؤمنان ( ع ) اين خطبه را پس از پيروزى در جنگ جمل ، در سال 36 هجرى ، براى مردم بصره ، ايراد فرموده است ( ر . ك : شرح نهج البلاغة ، ابن ابى الحديد ، ج 9 ، ص 189 ؛ چاپ دار الإحياء الكتب العربيه ، و ج 2 ، ص 458 ، چاپ مصر ؛ شرح نهج البلاغة ، محمّد عبده ، ص 156 ) .