السيد مرتضى العسكري ( مترجم : زنجانى ، سردارنيا )

721

عبد الله بن سبأ وأساطير أخرى ( عبد الله بن سبأ و ديگر افسانه هاى تاريخى ) ( فارسى )

ياقوت حمّوى در « معجم البلدان » در لغت « سبأ » مىگويد : سبأ با فتح اول و دوم و همزه يا الف ممدوده نام منطقه‌اى است در يمن كه شهر مركزى آن منطقه « مأرب » ناميده مىشود . و اضافه مىكند كه : اين منطقه بدين جهت سبأ ناميده شد كه منازل و محلّ سكونت فرزندان سبأ بن يشجب در آن جا قرار گرفته بوده است . ابن حزم در « جمهرة انساب العرب » در جايى كه نسبت يمانيه را شرح مىدهد مىگويد : نژاد همهء يمانىها ره فرزندان قحطان مىرسد ، سپس تيره‌هاى مختلف سبأ را مىشمارد ، و در شرح يكى از اين تيره‌ها مىگويد : آنان سبائى هستند و نسبت ديگرى به جز سبائى براى اين تيره گفته نشده است . ابن خلدون در مقدّمهء خود مىگويد : امّا اهل يمن آنها از نژاد و از فرزندان سبأ هستند ، و باز در آن جا كه سخن از طبقهء دوم عرب به ميان مىآورد مىگويد : بدان كه اين طبقه از مردم عرب به يمنى و سبائى معروفند . و پس از آن كه قبايل قحطان را كه به شام و عراق كوچ كرده‌اند ياد مىكند مىگويد : آنچه گفته شد شرح حال كسانى بود از قبايل سبأ كه از يمن كوچ نموده و در عراق متوطن شده‌اند چهار گروه از قبايل سبأ نيز در شام سكونت اختيار كرده ، و شش گروه ديگر در موطن اصلىشان يمن مانده‌اند . ذهبى درگذشتهء 748 ه - در « المشتبه » در بارهء سبأ مىگويد سبائيها ، قبيله‌اى هستند در مصر و از آنهاست افرادى كه نام آنها را ذيلًا مىآوريم . عبد الله بن هبيره معروف به ابوهبيره و . . . ابن حجر درگذشتهء 852 ه - در كتاب « تبصرة المتنبه » در لغت سبأ مىگويد : سبأ پدر يكى از قبايل است و در شرح سبئى مىگويد : سبأ اسم قبيله‌اى مىباشد و از اين قبيله است عبد الله بن هبيرهء سبائى معروف به ابو هبيره . و ابن ماكولا ( درگذشتهء 475 ه - ) در « الاكمال » « 1 » مىگويد سبئى منسوب به قبيله‌اى

--> ( 1 ) . در كتاب اكمال راويان را در لغت هر قبيلهاى معرفى مىكند .