السيد جعفر السجادي
309
فرهنگ اصطلاحات فلسفى ملا صدرا ( فارسى )
بالفعل ، و كل انسان يشعر من ذاته امرا واحدا بالشخص غير متغير ، و ان كان واحدا بالاتصال الى انقضا العمر ، انتهى ما ذكره . طعوم - يكى از كيفيات محسوسهء مذوقه طعم است . « 1 » صدرا گويد : اجسام يا ذوات طعماند و يا عديمة الطعم قسم دوم را « تفه » گويند و آن در حقيقت عديمة الطعم است و يا حسا عديم الطعم است مثلا مس و آهن و غيره از چيزهايى هستند كه در موقع برخورد و تلاقى با زبان چيزى از آنها در جرم زبان نفوذ نمىكند تا طعم آنها ادراك شود و از اين جهت حسّا عديمة الطعماند و اگر با عمل مخصوص و حيل خاصى حل شوند و اجزايى از آنها منفصل شود طعم شديد و قوى حاصل مىشود . اجسامى كه صاحب طعماند نه قسماند كه بسايط طعوماند كه عبارت از حراقت ، ملاحت ، مرارة ، دسومت ، حلاوت ، عفوصت ، تفه ، قبض و حموضت باشد . طفره - طفره جستن در ارتقا است و به معنى مطلق جستن است و در اصطلاح معقول انتقال جسم است از جز مسافتى به جزء مسافت ديگر بدون آنكه از اجزاى ما بين عبور كند و محاذى آنها قرار گيرد و به عبارت ديگر انتقال از مسافتى به مسافتى ديگر بدون گذشتن از مسافت متوسط . « 2 » طوبى - صدرا گويد مراد از طوبى در « شجرهء طوبى » اصول معارف و اخلاق حسنه است .
--> ( 1 ) اسفار ، ج 1 ، سفر 2 ، صص 102 - 103 . ( 2 ) همان ، ج 2 ، سفر 2 ، صص 51 - 53 .