بروجردى ، حسين ، نهاية الاصول ، ص ( 431 - 430 ) . قصد امتثال ر . ك : قصد امر قصد امر قصد اطاعت امر شارع هنگام اقدام به عمل قصد امر ، يكى از مصاديق قصد قربت ، و به معناى اقدام به انجام عمل ، به قصد اطاعت فرمان شارع است ، زيرا وى اهليت و شايستگى اطاعت را دارد ؛ به بيان ديگر ، التفات به امر مولا و انجام عمل به انگيزه امتثال امر مولا را قصد امر گويند . در كتاب « اصطلاحات الاصول » آمده است : « ثم ان الاتيان القربى الذى به يكون العمل عباديا و يسمى بالتعبدى ، على انحاء ؛ الاول : الاتيان به به قصد الامر » . « 1 » در جواز و يا عدم جواز اعتبار قصد امر در متعلق امر ، ميان اصولىها اختلاف است ؛ بعضى با استناد به دلايلى همچون لزوم دور و تقدم شىء بر خود ، به امتناع ذاتى آن اعتقاد دارند . ( نظر مرحوم « آخوند خراسانى » و « نايينى » همين است ، ولى مرحوم « آخوند » از دور ، تقريرى دارد كه با تقرير مرحوم « نايينى » تفاوت دارد ) . عده‌اى بر اين باورند كه اعتبار قصد امر در متعلق امر ، امتناع بالغير دارد . جمعى نيز به جواز آن معتقد هستند . « 2 » نكته : اختلاف در جواز يا عدم جواز اخذ قصد امر در متعلق امر ، در جايى فرض دارد كه اعتبار قصد امتثال امر در مأمور به ، از طريق امر واحد بيان شود ؛ ولى اگر با امر ثانوى بيان شود ، هيچ‌گونه محذورى نخواهد داشت . خمينى ، روح الله ، مناهج الوصول الى علم الاصول ، ج 1 ، ص 260 . نائينى ، محمد حسين ، فوائد الاصول ، ج 2 ، 1 ، ص 149 . بروجردى ، حسين ، نهاية الاصول ، ص 111 . صدر ، محمد باقر ، دروس فى علم الاصول ، ج 1 ، ص 336 . صدر ، محمد باقر ، بحوث فى علم الاصول ، ج 2 ، ص 73 . آخوند خراسانى ، محمد كاظم بن حسين ، كفاية الاصول ( المحشى ) ، ج 1 ، ص 357 . نائينى ، محمد حسين ، اجود التقريرات ، ج 1 ، ص 103 و 106 . محمدى ، على ، شرح اصول فقه ، ج 1 ، ص 158 . مظفر ، محمد رضا ، اصول الفقه ، ج 1 ، ص 77 . قصد تعيين ر . ك : قصد تمييز قصد تفصيلى نيّت انجام عمل معلوم به تفصيل قصد تفصيلى ، مقابل قصد اجمالى بوده و در جايى است كه مكلف به روشنى و تفصيل نوع عبادت را مىداند ؛ يعنى مىداند كه عبادت مشخص و معينى بر او واجب شده و با همان قصد و خصوصيت آن را انجام مىدهد ، مثل اينكه مىداند نماز ظهر بر او واجب گرديده و چهار ركعت نماز به قصد نماز ظهر به‌جا مىآورد . بروجردى ، حسين ، نهاية الاصول ، ص ( 431 - 430 ) . قصد تقرب ر . ك : قصد قربت قصد تمييز التفات به عنوان مأمور به براى تمييز دو عمل مشابه تمييز ، در لغت به معناى جدا كردن و مشخص نمودن ، و در اصطلاح ، به معناى اداى عبادت با التفات به عنوان مأمور به است . قصد تمييز ، عبارت است از قصد جدا كردن دو عمل مشابه از نظر هيئت و شكل ، از راه توجه به عنوان آنها هنگام امتثال ؛ براى مثال ، نماز ظهر و عصر از هر نظر مشابه هم مىباشد ؛ يعنى هر دو واجب و چهار ركعتى است و قصد تمييز ، در اينجا يعنى به جا آوردن چهار ركعت نماز واجب ، به قصد ظهر فقط يا به قصد عصر فقط . قصد تمييز ، در جايى شرط است كه واجب از عناوين قصدى باشد ؛ يعنى انطباق عنوان واجب بر معنون آن ، بر قصد عنوان مأمور به متوقف باشد ، از آن رو كه صورت عمل در خارج ، بين اين عنوان مأمور به و عناوين ديگر مشترك است ؛ يعنى عنوان بر يكى از آن دو ، به تنهايى صدق نمىكند ، مگر با آوردن قصد مأمور به يا قصد تعيين . بروجردى ، حسين ، نهاية الاصول ، ص 430 . آخوند خراسانى ، محمد كاظم بن حسين ، كفاية الاصول ، ص ( 98 - 97 ) . حايرى ، عبد الكريم ، درر الفوائد ، ج 1 ، ص 275 . نائينى ، محمد حسين ، اجود التقريرات ، ج 1 ، ص 124 . مكارم شيرازى ، ناصر ، انوار الاصول ، ج 2 ، ص 288 . واعظى ، شمس الدين ، بداية الوصول لكنه علم الاصول ، ج 2 ، ص 288 . قصد توصل قصد رسيدن به ذى المقدمه هنگام انجام مقدمه « قصد » ، در لغت به معناى عزم ، و « توصل » به معناى رسيدن به چيزى است ، و قصد توصل ، در اصطلاح اصولىها به معناى انجام مقدمه از سوى مكلف به قصد رسيدن به ذى المقدمه است ، مثل : وضو گرفتن به قصد توصل و رسيدن به نماز . اصولىها در بحث مقدمه واجب بنا بر ملازمه بين مقدمه و ذى المقدمه در اينكه وجوب مقدمى نسبت به چه امرى تحقق

--> ( 1 ) . مشكينى ، على ، اصطلاحات الاصول ، ص 276 . ( 2 ) . خمينى ، روح الله ، تهذيب الاصول ، ج 1 ، ص ( 148 - 147 ) .