خدعه كردى . حضرت جواب داد « الْحَرْبُ خُدْعَةٌ » جنگ ، فريب است . « 1 » پيامبر ( ص ) فرمود : « ثَلاثٌ يَحْسِنْ فيهِّنَ الْكِذْب : الْمَكيدَةُ فِىالْحَرْبِ وَعَدْتُكَ زُوْجَتُكَ وَالْاصْلاحِ بَيْنَ النَّاسِ » « 2 » در سه جا دروغ نيكوست ، فريب در نبرد و وعده به همسر خود و سازش دادن ميان مردمان . خَراجْ خراج از مادهء خَرَجَ در لغت به معنى بيرون آمدن است و در اصطلاح يكنوع ضريب مالى و مالياتى است كه از طرف دولت اسلامى بر زمينهاى آبادى كه از كافران در جنگ به دست مسلمانان افتاده اعمال مىشود . « 3 » بيشترين مصرف خراج ، در امور رزمندگان و مصالح مردم است . « 4 » خراج دو قسم است : مقاسمى و غير مقاسمى . 1 - مقاسمى : حاكم قسمت معينى مانند 14 ، 13 عايدى زمين را از كسى كه از زمين استفاده مىكند مىگيرد . 2 - خراج غير مقاسمى ( وظيفه ) : حاكم مقدار معينى را از گندم يا پول نقد به عنوان خراج مشخص كرده و از استفاده كننده از زمين مىگيرد . « 5 » خَوارِجْ خَوارِجْ جمع خارجى به معنى پيروى از بيگانه و طغيان كننده عليه حاكم مىباشد . « 6 »

--> ( 1 ) - آداب الحرب و الشجاعة ، احمد سهيلى خوانسارى ، ص 299 ؛ و جواهر الكلام ، ج 21 ، ص 79 . ( 2 ) - خصال ، شيخ صدوق ، ترجمهء مدرس گيلانى ، ص 69 . ( 3 ) - ر . ك . لسان العرب ، ج 3 ، ص 76 ؛ و مجمع البحرين ، ج 2 ، ص 294 . ( 4 ) - جواهرالكلام ، ج 22 ، ص 299 ؛ تحريرالوسيله ، ج 1 ، ص 283 . ( 5 ) - فرهنگ اصطلاحات فقهى ، عمران عليزاده ، ص 28 . ( 6 ) - فرهنگ جديد عربى - فارسى .