اگر خداوند شما را يارى دهد ، هيچ كس بر شما غلبه نمى كند ، و اگر شما را رها كند چه كسى غير از او توان يارى شما را دارد . امام معصوم فرمود : « الْمُؤْمِنُ اخُ الْمُؤْمِنِ لايَخْذُلْهُ » « 1 » مؤمن برادر مؤمن است و هيچ گاه او را در كمك دادن رها نمىكند . شيخ طوسى ( ره ) مىفرمايد : « تخذيل » بدين گونه است كه شخص « مُخَذِّلْ » به ديگران بگويد : بهتر است برگرديم ، ما قدرت مقاومت در برابر دشمن را نداريم ، و يا بگويد كه بعضى از اينها مقاومت و پايدارى ندارند ، و بدين طريق روحيهء مسلمانان را تضعيف كند ، و آمادگى آنها را خدشه‌دار سازد . اگر يكى از اين گونه افراد به جهاد آيد و جنگ هم بكند ، سهمى [ از غنايم جنگى و بيت‌المال ] ندارد ؛ زيرا او از مجاهدان نيست ، بلكه از عاصيان به شمار مىرود . « 2 » تَخَلُّفْ از جنگ تَخَلُّفْ در لغت به معنى خلاف جستن ، سرپيچى و روگردانى آمده است . « 3 » در اصطلاح به كسى گفته مىشود كه بدون عذر شرعى ، پشت جبهه بماند و با رزمندگان اسلام در صحنهء نبرد با دشمنان خدا حضور نيابد چنين كسى از جنگ تخلف كرده و از متخلفان به شمار مىآيد . « 4 » تخلّف با فرار در اين جهت فرق دارد ، تخلّف سرپيچى كردن از دستور رفتن به جبهه است ، ولى فرار ، پشت كردن به جبههء جنگ است و براى هر دو در فقه اسلام و آيات و احاديث مطالبى آمده است . براى اطلاعات بيشتر به واژه‌هاى زحف و فرار مراجعه كنيد .

--> ( 1 ) - مجمع البحرين ، ج 1 ، ص 629 ، جديد . ( 2 ) - مبسوط ، ج 2 ، ص 7 . ( 3 ) - فرهنگ معين . ( 4 ) - جزوهء تخلف از جنگ ، مركزتحقيقات اسلامى سپاه .