نمايندگى ولى فقيه سپاه پاسداران انقلاب اسلامى

105

اصطلاحات نظامى در فقه اسلامى ( فارسى )

هنگامى كه فرستاده‌هاى اميرمؤمنان على عليه السلام به سوى طلحه و زبير و عايشه ، بازگشتند و گزارش دادند كه ايشان بر مخالفت خود با آن حضرت و نقض بيعت اصرار دارند ، حضرت على عليه السلام گردانها را مرتب كرد و لشگرها را بياراست . همچنين در جريان جنگ صفين مىخوانيم : « وَ باتَ عَلى عليه‌السَّلام تِلْكَ اللَّيلة كُلّها يُعبَّى النَّاسَ وَ يُكَتِّبُ الْكَتائِب » « 1 » حضرت على ( ع ) شب را به صبح رسانيد ، ( شب اول ماه صفر كه جنگ صفين در آن ماه آغاز شد ) در حالى كه مردم را آمادهء جنگ و گردانهاى جنگى را مهيّاكرده بود . كَمين كمين در لغت يعنى پنهان‌كردن و مخفىشدن . « 2 » در اصطلاح ، يعنى گروهى كه در پناهگاهى خود را پنهان كرده و منتظرند تا دشمن آزادانه ( در كمال غفلت ) به آنها نزديك شود و سپس غافلگيرانه بر او حمله كنند . « 3 » در آداب جنگ آمده است كه اگر بر اثر حمله مقدمهء خودى به نيروى دشمن شكستى حاصل شد ، بقيه نيروها بايد در مواضع خود استوار بمانند و همگى با هم و يكباره هجوم نكنند ، زيرا ممكن است اين شكست ظاهرى دشمن يك حمله جنگى براى كمين انداختن نيروهاى خودى باشد . براى اطلاع بيشتر به واژهء « ارصاد » رجوع شود . كَيْد كيد در لغت فريب ، مكر ، و نيرنگ . « 4 » در اصطلاح به انجام عملى فريبكارانه براى آسيب‌رسانى به دشمن اطلاق مىشود . « 5 »

--> ( 1 ) - وقعهء صفين ، ص 203 . ( 2 ) - فرهنگ جديد عربى - فارسى . ( 3 ) - ينابيع الفقهيه ، كتاب الجهاد ، ص 312 . ( 4 ) - فرهنگ جديد عربى - فارسى . ( 5 ) - ينابيع الفقهيه ، كتاب الجهاد ، ص 315 .