اختلاف شديد قيمت از ميان برداشته شود مانند گوشت و نان و جواهرات بزرگ . موارد استعمال : بيع سلم در « ما لا يضبط وصفه » جايز نيست . شرح لمعه ، كتاب متاجر ما لا يقبل النّقل - حقوق غير قابل انتقال ( مانند حق قصاص و حدّ قذف و حق شفعه ) مىباشد . موارد استعمال : وصيت « ما لا يقبل النقل » به نفع ديگر صحيح نيست . شرح لمعه ، كتاب وصيت ما لا يقع عليه الذّكاة - حيوانى را گويند كه با ذبح شرعى گوشت آن حلال نمىشود مانند سگ و خوك و غيره . موارد استعمال : در اتلاف بعض ما لا يقع عليه الذكاة « مثلا در سگ شكارى ) پرداخت مبلغى به عنوان جريمه واجب است . شرح لمعه ، كتاب ديات ما لا يملك - چيزى كه از نظر شرع اسلام مسلمان و غير مسلمان نمىتوانند مالك آن بشوند مانند انسان حرّ . موارد استعمال : خريد و فروش « ما لا يملك » باطل است . شرح لمعه ، كتاب متاجر ما لا يملكه المسلم - مالى است كه تحت مالكيت مسلمان نمىآيد مانند مشروب الكلى و خوك . موارد استعمال : اگر ذمّى « ما لا يملكه المسلم » را بفروشد و از پول آن دين مسلمان را بدهد گرفتن براى مسلمان جايز است . شرح لمعه ، كتاب دين ما لا ينقل - زمين ، ساختمان و اشجار است البته در صورتى كه اشجار با زمين فروخته شود . موارد استعمال : قبض و تسليم در « ما لا ينقل » تخليه و رفع اليد است . تحرير الوسيله مال قديم - مالى كه از تملك آن شش ماه تمام بگذرد . موارد استعمال : در صورت نذر مال قديم بايد مالى را پرداخت كند كه شش ماه از تملك آن گذشته باشد . شرح لمعه ، كتاب عتق مالك - صاحب ملك ، ملك‌دار . در عرف فقه ، در عقد مضاربه به صاحب سرمايه و در عقد مزارعه به صاحب زمين مالك گفته مىشود . موارد استعمال : در مضاربه عامل به آنچه مالك اذن داده است قناعت مىكند و تصرف ديگر بايد نداشته باشد . شرح لمعه ، كتاب مضاربه موارد استعمال : در مزارعه خراج براى مالك واجب است كه پرداخت نمايد . شرح لمعه ، كتاب مزارعه مالك الوطى - به شوهر زن و مالك كنيز ، مالك الوطى گويند . موارد استعمال : ازدواج منظوره و ملموسهء پسر ( به طريقى كه به غير مالك وطى جايز نباشد ) براى پدر مكروه است . شرح لمعه ، كتاب نكاح مال محترم - مالى را گويند كه ماليت آن‌را اسلام قبول كرده است مانند خمر و خوك نيست . قواعد شهيد منقول از حاشيه ، شرح لمعه