حسين مروج

411

اصطلاحات فقهى ( فارسى )

( ك ) الكاتب - دانشمند ، آن‌كه نثرنويسى را پيشهء خود ساخته است . در فقه ، كسى را گويند كه در دفتر رئيس حكومت اسلامى و يا در امور مالى به امر او به كتابت اشتغال دارد . موارد استعمال : حقوق مؤذن ، قاسم و كاتب از بيت‌المال پرداخت مىشود . شرح لمعه ، كتاب قضاء الكاذى - روغنى است كه از فارس حمل مىشود . البته در مورد كاذى نظريه‌هاى ديگر نقل است . موارد استعمال : كاذى اگر به علت راه رفتن حمال و زمين خوردن او ريخته شود ، حمال ضامن است . طلبة الطلبه ، كتاب اجاره الكاظم - كسى كه غيظ و غضب خود را فرو مىبرد . مجمع البحرين در عرف فقيهان ، لقب مبارك امام موسى بن جعفر عليه السّلام ، امام هفتم شيعيان جهان است ، ايشان مىدانست كه عده‌اى امامت او را پس از او انكار خواهند نمود ولى غيظ خود را نسبت به آن‌ها اظهار نمىكرد . هفت بار به ايشان زهر دادند ، بالأخره در اثر زهرى كه به وسيلهء هارون الرشيد داده شد به شهادت رسيد . موارد استعمال : حديث معروف « لقطه الحرم لا تمسّ بيد و لا رجل » از امام كاظم عليه السّلام منقول است . شرح لمعه ، كتاب لقطه الكالى بالكالى - بيع نسيه به نسيه است ، به عبارت ديگر پرداخت ثمن و تحويل مبيع هر دو مدت‌دار است . موارد استعمال : بيع الكالى بالكالى باطل است . شرح لمعه ، كتاب متاجر الكبل - قيد ، زنجير . موارد استعمال : كسى كه جملهء « انت طالق » را در حق زنش گفته و سپس آمده در محكمه ادعا مىكند كه مقصود من « انت طالق من الوثاق و الكبل » بود ، ادعاى او را قبول نمىكنند . طلبة الطلبه ، كتاب طلاق الكتاب الكريم - قرآن كريم . موارد استعمال : معرفت آيات احكام كتاب كريم براى فقيه ضرورى است . شرح لمعه ، كتاب قضاء الكتابة على عين - عقد كتابتى است كه مال الكتابهء عين ، مشخص ( مانند خانه و فرش و حيوان معين ) قرار داده شود . موارد استعمال : كتابت على عين ، باطل است . شرح لمعه ، كتاب مكاتبه الكتب المنزلة - به كتاب‌هاى آسمانى چهارگانه ( قرآن ، تورات ، انجيل و زبور ) گفته مىشود . سفينة البحار موارد استعمال : يمين مسقط دعوى فقط بايد به لفظ جلاله ( الله ) و اسماء خداوند باشد . يمين به كتب منزله مسقط دعوى نيست . شرح لمعه ، كتاب قضاء الكراع - 1 ) از زانو به پائين در انسان است و در حيوان از كعب ( قوزك پا ) به پايين كراع ناميده مىشود . موارد استعمال : اگر سوگند بخورد به اين