حسين مروج

225

اصطلاحات فقهى ( فارسى )

موارد استعمال : يكى از واجبات دفن ميت مىباشد . شرح لمعه ، كتاب طهارت دفيف - در فقه ، عبارت است از اين‌كه پرنده در حال پرواز پرهاى خود را حركت دهد . موارد استعمال : پرنده‌اى كه دفيف او بيشتر است گوشت آن حلال است . جواهر الكلام ، كتاب اطعمه دلّال - كسى كه با دريافت حق معينى واسطه بين خريدار و فروشنده مىشود ، به اين شخص واسطه نيز گفته مىشود . جواهر الكلام ؛ شرايع موارد استعمال : در صورت اقالهء بيع حقّ دلّال ساقط نمىشود . شرح لمعه ، كتاب متاجر دلالة - راهنمايى كردن . در فقه ، مزد و اجرت دلال ( واسطه ) است . جواهر الكلام موارد استعمال : در اخذ به شفعه پرداخت دلاله براى شفيع لازم نيست . شرح لمعه ، كتاب شفعه دلاء - دلوهاى آب . جمع دلو است . طلبة الطلبه ، مجمع البحرين موارد استعمال : در زراعتى كه با دلاء آبيارى مىشود نصف العشر ( نصف يك دهم ) به عنوان زكات پرداخت مىشود . شرح لمعه ، كتاب زكات دلوك الشّمس - زوال آفتاب و بنابر قولى غروب آن است . مجمع البحرين موارد استعمال : عده‌اى از فقهاء با دلوك الشمس استدلال كرده‌اند بر اين‌كه وقت نماز ظهر و عصر تا آخر روز وسعت دارد . طلبة الطلبه ؛ آيات الاحكام دليل الشغل - دليلى است كه دلالت كند به اين‌كه ذمهء انسان با تكليف شرعى مشغول است خواه تكليف به صورت واجب باشد ، خواه حرام باشد . موارد استعمال : اصالت برائت تا زمانى كه دليل شغل ذمه نباشد جارى مىشود . مستفاد از جواهر الكلام ، ج 16 دماغ - مغز سر انسان . دامغه به جراحتى گفته مىشود كه كيسهء محتوى دماغ را پاره كند . شرح لمعه ، كتاب ديات ؛ كشّاف دم الحدث - خون‌هاى حيض ، نفاس و استحاضه . شرح لمعه موارد استعمال : بنابر قولى تمام آب چاه در صورت ملاقات با « دم الحدث » بايد كشيده شود . شرح لمعه ، كتاب طهارت دم العمد - جنايت قتل عمدى . موارد استعمال : بنابر روايتى مرتكب دم العمد را مىشود قبل از محاكمه زندانى كرد تا از شر صاحبان خون محفوظ باشد . طلبة الطلبه ، كتاب كفاله دم المتعة - كسى كه حج تمتّع به جاى آورد براى او واجب است كه در روز عيد اضحى ( قربان ) حيوانى را به عنوان قربانى ذبح نمايد ، اين قربانى را « دم المتعه » نامند . موارد استعمال : كسى كه از قربانى عاجز است بايد ده روز روزه از عوض