و لو اين‌كه حولاء باشد پرداخت نصف ديهء واجب است . شرح لمعه ، كتاب ديات حيازة - تصرف و مالكيت . در فقه ، دست به روى چيزى گذاشتن و آن‌را در اختيار گرفتن . قاموس فقهى موارد استعمال : حيازت مباجات ( مانند اصطياد و احتطاب و احتشاش ) بدون قصد تملك مفيد مالكيت نيست . شرح لمعه ، كتاب احياء موات حيازة - راندن شتر . در فقه ، تصرف و وضع يد يا مهيا كردن وسائل تصرف و استيلاء بر چيزى مانند تهيهء مقدمات تصرف در اراضى باير و موات و در اموالى كه در جنگ از دشمن به جا مانده است . ترمينولوژى حقوق ؛ فرهنگ معارف اسلامى موارد استعمال : پس از كسر جعائل و رضخ و خمس مابقى غنائم جنگى بين مقاتلين و آن‌هايى كه در صحنهء جنگ حضور دارند حتى بچه‌اى كه پس از حيازت و قبل از تقسيم به دنيا آمده است قسمت مىشود . شرح لمعه ، كتاب جهاد حيالى - زنانى كه باردار نبوده و حمل ندارند - جمع حائل است . موارد استعمال : رسول خدا در خصوص اسراى اوطاس فرمود : زنان اسير پس از وضع حمل وطى شوند و حيالى پس از استبراء با آن‌ها جماع شود . طلبة الطلبه ، كتاب نكاح حيس - طعامى است كه از خرما و كره درست مىشود . طلبة الطلبه موارد استعمال : در حديث وارد است كه رسول خدا در عروسى يكى از زنهايش به مردم طعام حيس داد . لسان العرب حيض - جريان آب در بيابان به صورت سيل ، جريان خون زن در روزهاى معين . جواهر الكلام در فقه ، به خونى كه بعد از نه سالگى در زنها پيدا مىشود مىگويند . زنهاى قرشيه و نبطيّه تا شصت سالگى و غير آن‌ها تا پنجاه سالگى حائض مىشوند . شرح لمعه موارد استعمال : موجب غسل جنابت و حيض و چيزهاى ديگر است . حيّعلة - « حى على الفلاح » و « حى على الصلاة » را گويند . طلبة الطلبه بنابر قول شيعه ( حىّ على خير العمل ) است كه حيعلات الثلاث ناميده مىشوند . موارد استعمال : حيعلات ثلاث جزء اذان و دو بار تكرار آن‌ها لازم است . شرح لمعه ، كتاب صلات حيلة - چاره كه شخص در تدبير كارش به آن منتقل مىشود . قاموس قرآن موارد استعمال : حيله‌هاى تخلص از ربا را نبايد مورد مناقشه قرار داد و با اين ادعا - كه آن‌ها را متعاملين قصد نكرده‌اند - آن‌ها را رد كرد . جواهر الكلام ، ج 23 حيوان - 1 ) به انسان و ساير حيوانات گفته مىشود . موارد استعمال : الفصل الثالث فى بيع