حسين مروج
171
اصطلاحات فقهى ( فارسى )
برّ و تقوى . شرح لمعه ، كتاب وصيت الحسم - يعنى دست قطع شده سارق را در روغن جوشيده قرار دهند تا خون آن قطع شود . طلبة الطلبه موارد استعمال : پس از قطع دست حسم مستحب است . شرح لمعه ، كتاب حدود الحشف - در فقه ، به خرماى فاسد گفته مىشود : « احشفا و سوء كيله ؛ آيا با وجود نقصان كيل خرماى فاسد مىدهى . » طلبة الطلبه موارد استعمال : در حديث است سحور نبايد ترك شود و لو با خوردن حشفه . مجمع البحرين موارد استعمال : در حديث است سحور نبايد ترك شود و لو با خوردن حشفه . مجمع البحرين الحصر - يعنى در اثر خوف و حياء نتواند حرف خود را بزند و از صحبت كردن عاجز باشد . موارد استعمال : قاضى مىتواند در مجلس قضاوت خود از اهل علم بنشاند ولى اگر از حضور اهل علم به قاضى حالت حصر روى دهد به تنهايى در مجلس قضا مىنشيند . طلبة الطلبه ؛ كتاب ادب القاضى الحضانة بالمعروف - عبارت است از اينكه در حفظ و تربيت كودك كه اعمالى در حد معمول لازم است انجام دهد خواه شخصا انجام دهد ، خواه ديگرى را مأمور نمايد . موارد استعمال : براى ملتقط واجب است كه نسبت به لقيط الحضانه بالمعروف داشته باشد . شرح لمعه ، كتاب لقطه الحط من النّجوم - يعنى طلبكار يكى از اقساط و يا چندين قسط از طلب خود را از بدهكار نگيرد . موارد استعمال : مستحب است كه مولا به عبد مكاتب در پرداخت نجوم كمك كند و لو اينكه بطريق الحط من النجوم باشد . شرح لمعه ، كتاب كتابت الحقّ اعماه - حق ( قانون ، دين ) او را كور كرد و به عبارت ديگر حق چشم او را در آورد . اعمى از باب افعال ماضى مىباشد . موارد استعمال : جملهء فوق كلام معصوم است از ايشان سؤال شد كه چشم شخصى را آدم يك چشم ( اعور ) كور كرده ، فرمودند : چشم او را كور مىكنند ، عرض كردند ديگر چشمى براى ايشان نمىماند ، فرمودند : « الحق اعماه . » شرح لمعه ، كتاب قصاص الحقل - به اجارهء زمين كشاورزى در مقابل گندم ( خواه محصول آن زمين باشد و يا زمين ديگر ) گفته مىشود . موارد استعمال : حقل مكروه است . مجمع البحرين ؛ شرايع الحقوق الماليّة - حقوقى است كه متعلق آن مال است خواه آن مال عين باشد ، خواه دين ، خواه منفعت ، و خواه حق ( مانند حق تحجير ) باشد . ترمينولوژى حقوق موارد استعمال : وكالت در حقوق مالى با