حسين مروج
135
اصطلاحات فقهى ( فارسى )
حد شرعى نسبت به مجرم مجازاتى داده شود اين مجازات را تغليظ مىنامند . البته مقدار و كيفيت اين مجازات با نظر حاكم شرع معين مىشود . موارد استعمال : حكم وطى اموات حكم وطى احياء مىباشد اما در وطى اموات با نظر حاكم « تغليظ العقوبه » مىباشد . شرح لمعه ، كتاب حدود تغليظ اليمين - يعنى حاكم شرع در سوگند دادن سختگيرى كند ، مثلا از طرف بخواهد در يكى از روزهاى مهم اسلامى مانند روز عيد فطر و عيد اضحى و روز جمعه ، و در اماكن مباركه مانند مسجد الحرام و مساجد ديگر و مشاهد مشرّفه سوگند به جا آورد . موارد استعمال : استحباب تغليظ در تمام حقوق ثابت است مگر جايى كه مورد دعوى كمتر از ربع دينار ( نصاب القطع ) باشد . شرح لمعه ، كتاب قضاء تفاضل - از هم جدا شدن ، جدايى و در نظر فقيهان ، عبارت است از اينكه در بيع صرف مبيع از ثمن و يا ثمن از مبيع زيادتر باشد . شرح لمعه موارد استعمال : قابل ذكر است كه اين تفاضل حرام است . شرح لمعه ، كتاب متاجر تفخّذ المرأة - يعنى به رانهاى زن سوار شود و آنها را بغل كند . موارد استعمال : در مورد « تفخذ المرأة » عمل لعان انجام مىشود البته در صورت عدم وجود شهادت . طلبة الطلبه تفخيذ - عبارت است از اينكه : 1 ) آلت رجوليت به ران پسربچه و يا مرد ديگرى بمالد ؛ 2 ) آلت رجوليت را به ران زنى اجنبى بمالد . فقه الصادق ، ج 6 موارد استعمال : لازم به تذكر است كه تفخيذ به معناى اول حد صد تازيانه مجازات دارد ، ولى به معناى دوم فقط با نظر حاكم شرع تعزير مىشود . شرح لمعه ، كتاب حدود تفرّج - مرتفع شدن اندوه و غم ، سير و گشت . در فقه ، به قصد تفريح و سير و تماشا به تفرجگاه و باغ رفتن است . موارد استعمال : زمينى كه بهطور عاريه جهت كاشتن درخت گرفته شده به قصد تفرج نمىتوان به آن زمين وارد شد ولى ورود براى آبيارى و . . . جايز است . شرح لمعه ، كتاب عاريه تفريط - 1 ) در حفظ مال كمتر از حد معمول تلاش نمايد ؛ 2 ) در حفظ مال مذكور بيشتر از حد معمول اقداماتى انجام دهد . موارد استعمال : تفريط در مال مورد رهن ، موجب ضمان است . شرح لمعه ، كتاب رهن تفريط المرتهن - كوتاهى كردن ، كوتاه آمدن مرتهن . در فقه ، مرتهن در حفظ و حراست مال مورد رهن از حد متعارف و معمول كمتر اقداماتى را انجام دهد . موارد استعمال : تفريط المرتهن ، موجب