اختلاف مذاهب اربعه ابو حنيفه دو شرط ديگر بر شرائط فوق افزوده است : اول - آنكه مرد زانى و زن زانيه هردو واجد خصوصيات و شرائط بالا باشند . و فقيه حنبلى ابن قدامه در كتاب المغنى اين شرط را تأييد كرده است . ليكن شافعى و مالك آن را از شرائط احصان ندانسته‌اند . دوم - آنكه شخص زانى مسلمان باشد يعنى اسلام يكى از شرائط احصان است چنان كه شعرانى در كتاب الميزان مىنويسد : شرط مزبور را نه تنها ابو حنيفه بلكه مالك نيز معتبر دانسته است ليكن شافعى و احمد آن را از شرائط احصان قرار نداده‌اند « 1 » . در نظر اماميه آية اللّه علامهء حلى در كتاب تبصرة المتعلمين شرائط احصان رجم را در عبارت ذيل خلاصه مىكند : « و هو ( محصن ) الذى له فرج مملوك بالعقد الدائم أو الملك يغدو اليه و يروح و يكون عاقلا « 2 » » و به عبارت ديگر : « الاحصان اصابة البالغ العاقل الحر فرجا مملو كاله بالعقد الدائم او الرق يغدو عليه و يروح اصابة معلومة « 3 » » . احصان قذف هرگاه شخصى به ديگرى نسبت زنا يا لواط دهد اولى را قاذف و دومى را مقذوف مىنامند . و احصان قذف عبارت از شرائطى است كه اجتماع آنها در مقذوف سبب آن مىشود كه قاذف سزاوار و مستوجب حد گردد و بايد او را هشتاد تازيانه بزنند . شرائط احصان قذف به شرح ذيل مىباشد : الف - بلوغ : يعنى مقذوف بالغ باشد .

--> ( 1 ) . المغنى ( ابن قدامه ) ج 9 ، ص 39 ، الميزان الكبرى ج 2 ، ص 154 ، اللباب فى شرح الكتاب ( ميدانى ) ج 3 ، ص 187 ، كشاف اصطلاحات الفنون ج 1 ، ص 392 . ( 2 ) . تبصرة المتعلمين ج 2 ، ص 734 . ( 3 ) . شرح لمعه ج 2 ، ص 286 .