محمد حسين مختارى مازندرانى

26

فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى )

اراده اراده صفتى از صفات نفس است كه به ايجاد يا ترك فعلى تعلّق مىگيرد . تقسيمات اراده 1 - ارادهء استعمالى و ارادهء جدّى ارادهء گوينده براى ايجاد معنا در ذهن مخاطب از طريق لفظ را ارادهء استعمالى گويند . اما ارادهء جدّى عبارت است از قصد متكلّم نسبت به معناى مستعمل فيه يعنى آن انگيزه و هدفى كه به خاطر آن گوينده ، مخاطب را به تصوّر معناى لفظ فراخوانده است . 2 - ارادهء انشائى و حقيقى منظور از ارادهء انشائى ، ايجاد ميل و رغبت نفس است كه به نوعى ابراز مىگردد . و مقصود از ارادهء حقيقى همان صفت قائم به نفس است يعنى ميل و خواست حقيقى . 3 - ارادهء تكوينى و تشريعى مراد از ارادهء تكوينى آن است كه فعلى با ارادهء مستقيم كسى تحقّق پذيرد ، بدون آنكه ارادهء غير در آن دخالت داشته باشد ، نظير ارادهء خداوند در آفرينش جهان و يا ارادهء انسان در انجام بسيارى از كارهاى روزمره .