محمد حسين مختارى مازندرانى
20
فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى )
به توسّط معصوم از آن پيشگيرى كرده و ايشان را به مسير مستقيم هدايت نمايد . چه آنكه در تعريف « لطف » گفتهاند : « ما يقرّب العبد الى الجنّه و يبعّد العبد عن النّار » و لذا معصوم ( ع ) با هدايت خويش بندگان را از آتش دور و به بهشت نزديك مىسازد . 3 - طريق حدسى از جمله طرق و راههاى كشف قول معصوم طريق حدس است و آن به اين معنا است كه از اتفاق نظر علماى اماميّه بر يك امرى ، يقين حاصل شود كه ايشان رأى خود را از امام معصوم ( ع ) دريافت نمودهاند . زيرا بديهى است فقهايى كه در اغلب مسائل اختلاف نظر دارند با اين وجود در مسألهاى خاص همگى توافق دارند ؛ اين خود دليلى است بر اينكه لابد حكم اين مسأله را از امام ( ع ) تلقّى كردهاند ؛ نه اينكه از رأى و نظر شخصى خود بهره جستهاند . اين طريقه كه به اجماع حدسى شهرت دارد بسيارى از فقها بويژه متأخرين بدان عمل نمودهاند . 4 - طريق تقريرى كشف قول معصوم به طريق تقرير در وقتى است كه اجماع در نظرگاه و محل ديد و شنود امام معصوم ( ع ) تحقّق پذيرد . يعنى با اينكه مىتوانست در صورت خلاف ، حق در مسأله را بيان نمايد ،