حقيقت متشرعه مقصود از حقيقت متشرّعه اين است كه نقل الفاظى چون صلوة ، صوم ، حج و مانند اينها از معانى لغوى به معانى شرعى پس از عصر شارع مقدّس در افواه و ألسنه تابعين متشرّع ، روى داده باشد . حكم به طور آنچه از سوى قانونگذار صادر مىشود حكم نامند و آن داراى مراتبى است كه به ترتيب زير بيان مىگردد : 1 - مرحلهء اقتضا مراد از مرحلهء اقتضا ، مرحلهء دارا بودن مصلحت و مفسده است و اين مرحله پيش از انشاى حكم است بدين معنا كه مولى قبل از جعل حكم ، مصالح و مفاسد را در نظر مىگيرد ، آنگاه به مقتضاى وجود مصلحت يا مفسده‌اى قطعى ، وجوب يا حرمت انجام عملى را وضع مىنمايد . 2 - مرحلهء انشاء در پى وجود مصلحت و مفسده ، مولى اقدام به جعل قانون مىنمايد و حكم وجوب يا حرمت را جعل مىكند ؛ منتها اين تنها مرحلهء قانونگذارى است ولى هنوز ابلاغ نكرده است تا جنبهء فعليّت پيدا كند .