مجتبى ملكى اصفهانى
80
فرهنگ اصطلاحات اصول ( فارسى )
اصالة الاباحة يا اصل اباحه هرگاه در مورد چيزى شك در حرام يا حلال بودن آن داشته باشيم ، اصل اباحه جارى مىشود و حكم به حلال بودن مىكنيم . بايد توجه داشت كه برخى خلط كردهاند بين اباحه عقلى و اباحه شرعى و حال آنكه بعد از ثبوت اباحه شرعى ، موضوع اباحه عقلى منتفى است . - اباحه عقلى : اباحه عقلى يعنى اينكه با قطع نظر از شرع و حكم شرعى ، آيا اصل در اشياء اباحه است يا حظر ؟ معروف ميان فقهاى اماميه در اين قسم قول به اباحه عقلى است . به عنوان « اصالة الحظر » رجوع شود . - اباحه شرعى : در هر حال ، بعد از ورود اوامر و نواهى شرعى نيز ، اصل در اشياء اباحه است مادامىكه نهى وارد نشده باشد ، يا وارد شده باشد ولى به مكلف نرسيده باشد . دليل اين قسم از اباحه خود شرع است . بر اباحه شرعى به كتاب و سنّت استناد شده است . - كتاب : از كتاب به آياتى مانند آيه 29 سورهء بقره هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً و آيه 168 سوره بقره يا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِي الْأَرْضِ حَلالًا طَيِّباً و آيه 145 سوره انعام قُلْ لا أَجِدُ فِي ما أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّماً عَلى طاعِمٍ يَطْعَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ مَيْتَةً أَوْ دَماً مَسْفُوحاً أَوْ لَحْمَ خِنزِيرٍ استناد شده است .