38 - « الغرر والدرر » ويا « امالى المرتضى » : صاحب رياض العلما نسخه‌هائى از اين كتاب را وصف كرده ، ودر كتب خطى كتابخانهء آستان قدس چند نسخه از آن موجود است كه با نسخه‌هاى چاپى إيران ومصر از لحاظ عدد مجالس وترتيب أبواب قدرى فرق دارد « 1 » . اين كتاب داراى تكمله‌يى است كه صاحب « أدب المرتضى » گويد : نسخه‌يى خطى از آنرا - كه « فضل اللّه بن علي الحسيني ابن الرضا » به سال 555 ه نگاشته - نزد « شيخ محمد رضا فرج اللّه » ديده‌ام « 2 » . اين كتاب با تكمله‌اش به نام « درر القلائد وغرر الفوائد » در سال 1273 ه در تهران به چاپ رسيده ، وبدون تكمله به نام « امالى المرتضى » در سال 1325 ه در مصر در مطبعة السعادة چاپ شده وسيد « محمد بدر الدين النعساني الحلبي » وسيد « احمد امين الشنقيطي » بر آن شروح وتعليقاتى نوشته‌اند . وأخيرا در مصر أستاذ « محمد أبو الفضل إبراهيم » با استفاده از پنج نسخه اين كتاب را پاكيزه ومحققانه به چاپ رسانده است . صاحب « أدب المرتضى » گويد : امالى شريف مرتضى داراى شرح معاصري است به نام « الفوائد الغوالي في شرح شواهد الأمالي » كه علامهء جليل شيخ « محسن بن الشيخ شريف » جواهرى نجفي متوفى به سال 1355 ه آنرا نگاشته ومن به سال 1955 م نسخهء خطى آنرا در نجف نزد فرزند فاضل أو شيخ « محمد حسن » جواهرى ديده‌ام . اين شرح در چهار جلد بزرگ ، بيش از دو هزار ورق ، ومانند خود « امالى » جامع بين تفسير وأدب وتاريخ ولغت است « 3 » . چون اين كتاب در بعضي از موارد متضمن ستايش « شريف » ودعاء به طول بقاء براي أو است لذا بعضي آنرا املاء « سيد » وجمع بعض شاگردان أو دانسته‌اند ، ولى صاحب « أدب المرتضى » گويد : از وحدت أسلوب كتاب بدست ميآيد كه تأليف وجمع هر دو از خود « سيد » است ، براي شاگردان جز فضيلت روايت از « سيد » وقراءت بر أو چيز ديگرى نيست زيرا اگر كتاب جمع خود « سيد » نباشد چون طرق روايت مختلف است عادة بايد أسلوب نيز مختلف باشد در صورتيكه أسلوب يكى است ، وممكن است ستايش ودعاء به شريف كار شاگردان باشد كه در آغاز هر بحث كه از خود سيد است در متن داخل ميكردند تا سخن خود سيد از آنچه از ديگران نقل كرده ممتاز باشد « 4 » . بيشتر روايات « سيد » در اين كتاب از أستاذ خود « مرزبانى » است كه شخصيت معروفي است ولى در بسيارى از موارد از دو شخصيت غير معروف نيز روايت ميكند : كه يكى « علي بن محمد الكاتب » وديگرى . « أبو القاسم عبيد اللّه بن عثمان بن جنيقا الدقاق » است « 5 » . 39 - « الشهاب في الشيب والشباب » : اين كتاب در سال 1302 ه با كتاب « سلوة الخريف » منسوب به « جاحظ » در مطبعة الجوائب به چاپ رسيده است . « سيد » در اين كتاب - كه

--> ( 1 ) - رجوع شود به كتاب « أدب المرتضى » ص 158 و 159 . ( 2 ) - ص 159 . ( 3 ) - ص 159 . ( 4 ) - ص 160 . ( 5 ) - ص 160 .