مصلحت در يك‌جا با هم اصطكاك و برخورد پيدا كنند مصالح عمومى بر مصالح فردى ترجيح دارد تا جايى كه فرد بايد فداى جامعه شود . به قول امام محمد غزالى ( متوفى به سال 505 ه . ق ) احكام فقهى براى حفظ و نگاه‌دارى از پنج مصلحت است كه مجموعه‌ى نيازهاى روحى و جسمى افراد در آن پنج خلاصه مىشود : « 1 » 1 ) مصلحت دين 2 ) مصلحت نفس 3 ) مصلحت عقل 4 ) مصلحت ناموس 5 ) مصلحت مال . سراسر ابواب فقه و اين‌كه چرا اين دروس در حوزه تدريس مىشود و همه‌ى احكام و مقررات آن ضامن حفظ و بقاى اين مصلحت‌ها است . هيچ قانونى را در جهان نمىتوان يافت كه اين‌همه فراگير و گستردگى داشته باشد ، نه در اديان ديگر مىتوان از آن سراغ گرفت و نه در حقوق‌هاى عرفى كشورها ، اين احكام با دارا بودن چنين گستردگى در كمال و قابليت انعطاف ، مىتواند با نيازهاى جوامع بشرى در هر دوره و زمان ، خود را سازگار سازد ، اين ويژگىها را با مطالعه‌ى دقيق در احكام فقه اسلام بخصوص در احكام كلى و عام و احكام ثانوى اسلام و احكام معاملات مىتوان به خوبى دريافت . « 2 » آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه از اوايل جوانى شروع به تدريس كرده‌اند . وى از مدرسين بنام و پرسابقه‌ى حوزه‌ى علميه‌ى قم مىباشند . در بعضى از كتب رجال و تراجم نوشته‌اند كه ايشان اندكى بعد از استادشان آيت الله حائرى يزدى شروع به تدريس در سطوح بالا كرده‌اند و خودشان فرموده‌اند : همين حاشيه‌ى « درر الفوائد » را در درس خارجى كه در زمان ايشان ( آيت الله شيخ عبد الكريم حائرى ) مىگفتم نوشتم ؛ « 3 » اين كتاب به نام « افاضة العوائد » حواشى ايشان است بر « درر الاصول » آيت الله حائرى . وى بعد از فوت استادش به طور رسمى به تدريس خارج فقه و اصول پرداخت و در عصر مراجع تقليد ثلاث ( آيت الله حجت ، آيت الله صدر و آيت الله خوانسارى » و هم‌چنين آيت الله بروجردى ، كلاس درس ايشان تشكيل شده است . بعد از وفات آيت الله بروجردى قدّس سرّه پرجمعيت‌ترين درس‌ها ، درس ايشان بوده و حدود هفتاد سال به تدريس دروس خارج فقه و اصول اشتغال داشته‌اند . مقام معظم رهبرى آيت الله خامنه‌اى در پيام تسليتى كه

--> ( 1 ) . عليرضا فيض ، مبادى فقه و اصول ، مؤسسه‌ى انتشارات و چاپ دانشگاه تهران ، تهران 1379 ، ص 120 ( 2 ) . همان ، ص 122 ( 3 ) على كريمى جهرمى ، پيشين ، ص 59