الشيخ حسين المظاهري
21
مقايسه اى بين سيستمهاى اقتصادى ( فارسى )
نخواستهاند توجه كنند و ما به برخى اشاره مىكنيم : هناديده گرفتن تفاوت اشيائى كه كار بر روى آنها انجام مىشود : مثلا يك كارگر در مدّت يكروز ميزى از چوب معمولى بسازد و كارگر ديگر در همين مدّت همان ميز را از چوب آبنوس بسازد ، آيا مىتوان گفت چون كميت كار اين دو ميز مساوى است در قيمت نيز مساوى هستند ؟ بديهى است كه تفاوت قيمت فاحشى دارند ، و اين تفاوت به جهت كار نيست بلكه از تفاوت چوب ميزها ناشى مىشود . وناديدة گرفتن آلات و ابزار كار : مثلا يك نفر با چرخدستى در هشت ساعت يك متر پارچه و ديگرى با ماشين بافندگى در هشت ساعت هزار متر ببافد ، آيا ممكن است كميت كار اين دو معرف ارزش پارچهها باشد و ارزش يك متر مساوى هزار متر محسوب شود . از ماركسيستها بعيد نيست كه تسليم اين اشكال شوند چرا كه نظير آن در گفتار و در كردارشان بسيار ديده شده ، و معدّلگيرى كنددستى و تنددستى را هم در اين مورد به ميان نياوردهاند ، و اگر بخواهند معدّلگيرى نمايند كارى ناممكن است زيرا هزار و يك را تقسيم كردن و پانصد و نيم آن را به كسى كه يك متر بافته دادن و پانصد منهاى نيم آن را از كسى كه هزار متر بافته بنام كار اجتماعا لازم كسر كردن به قدرى ناروا است كه ماركسيسم هم زير بار آن نخواهد رفت . زناديده گرفتن محل كار ، فائده كار ، خود كارگر و . . . مثلا كاسبى در جاى خلوتى سيگار مىفروشد ، همين كسب را ديگرى در جاى پرجمعيتى انجام مىدهد ، بازده كار دوّمى به مراتب بيش از كار اوّلى است . نقاشى روى كاغذ نازكى منظرهيى ترسيم مىكند و ديگرى همان منظره را روى چيزى بادوام ترسيم مىنمايد آيا اين دو اثر تساوى قيمت دارند ؟