پيروزى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بر مشركان ، آنچه را كه مشركان دربارهء پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم گناه مىشمردند در نگاهشان بخشوده شد . [ پس پيامبر دست به گناهى نيالوده بود بلكه مشركان سخنان توحيدى پيامبر را گناه مىپنداشتند ] . مأمون دوباره پرسيد : اى ابا الحسن اين سخن خداوند كه مىفرمايد : « عَفَا اللَّهُ عَنْكَ لِمَ أَذِنْتَ لَهُمْ ؛ « 1 » خداوند از تو درگذرد ؛ چرا [ پيش از آنكه حال راستگويان بر تو معلوم گردد و دروغگويان را بشناسى ] به آنان اجازه دادى ؟ » [ سؤال مأمون اين بود كه اگر پيامبر داراى مقام عصمت است پس چرا اين كار را انجام داده است ؟ ] امام عليه السّلام فرمود : اين سخن خداوند همانند اين ضرب‌المثل است : « اياك اعنى و اسمعى يا جارة » به تو مىگويم ولى همسايه بشنود . خداوند در اين آيه به پيامبرش خطاب نموده است ولى در واقع امّت پيامبر را مدّنظر داشته است . شاهد بر سخن ما ، قول خداوند فرازمند است كه مىفرمايد : « لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ ؛ « 2 » [ اى پيامبر ! ] اگر شرك ورزى بىگمان كار تو تباه و نابود گردد و از زيانكاران باشى » . [ در اين آيه به ظاهر ، به پيامبر خطاب شده است ولى در واقع امّت پيامبر مدّنظر است ] . و اين سخن خداوند نيز شاهد مدّعاى ماست : « وَ لَوْ لا أَنْ ثَبَّتْناكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئاً قَلِيلًا ؛ « 3 » و اگرنه آن بود كه تو را استوار داشتيم نزديك بود كه اندكى به آنان گرايش پيدا كنى » . مأمون سخنان امام رضا عليه السّلام را تصديق كرد و ادامه داد : مقصود خداوند از اين آيه چيست كه مىفرمايد : « وَ إِذْ تَقُولُ لِلَّذِي أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِ أَمْسِكْ عَلَيْكَ زَوْجَكَ وَ اتَّقِ اللَّهَ وَ تُخْفِي فِي

--> ( 1 ) . سوره توبه / 43 . ( 2 ) . سوره زمر / 65 . ( 3 ) . سوره اسراء / 74 .