عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )
52
كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )
ديگر سهم از آن خمس حق خويشان رسول است ، ايشان كه از زكوات و صدقات فريضه محروماند ، و ايشان بنو هاشماند و بنو المطلب . و هاشم و مطلب پسران عبد منافاند . هاشم جد مصطفى است ، و مطلب جد شافعى ، و عبد مناف را دو پسر ديگر بود : عبد الشمس و نوفل . عبد الشمس جد عثمان بن عفان بود و نوفل جد جبير بن مطعم . بنو نوفل و بنو عبد الشمس از خمس محروماند ، هر چند كه با بنو عبد المطلب بدرجه يكساناند ، از بهر آنكه رسول خدا ايشان را محروم كرد ، چون طلب كردند و ذلك فيما روى جبير بن مطعم ، قال : - لمّا قسم رسول اللَّه ص سهم ذوى القربى بين بنى هاشم و بنى المطلب ، جئت انا و عثمان ، فقلنا يا رسول اللَّه ، هؤلاء بنو هاشم ، لا ننكر فضيلتهم لمكانك الّذى وضعك اللَّه به فيهم ، أ رأيت اخواننا من بنى المطلب اعطيتهم و تركتنا ، و انما نحن و هم بمنزلة واحدة . قال : انّهم لم يفارقونى فى جاهلية و لا اسلام و انما بنو هاشم و بنو المطلب شىء واحد ، ثمّ شبّك بين اصابعه . و توانگر و درويش و دور و نزديك و مهينه و كهينه در آن يكسان ، نرينه دو بهر ، و ما دينه يك بهر ، هم چون ميراث . قومى گفتند : سهم ذى القربى بهمهء قريش قسمت كنند ، كه همه قرابت رسولاند ، و قول اول درستتر است و بيشترين علما بر آنند . حسن گفت : - سهم رسول اللَّه و سهم ذى القربى ، بعد رسول اللَّه ، يجعلان فى الخيل و السّلاح و العدّة فى سبيل اللَّه ، و معونة الاسلام و اهله ، سهم ديگر از خمس يتيمانراست ، پدر مردگان نارسيده درويش ايشان ، كه در ديوان صدقات نهاند . سهم چهارم درويشان مسلمانان راست ، هم فقرا و هم مساكين . سهم پنجم راه گذريان راست كه در سفر طاعت باشند ، نه در سفر معصيت . اين پنج قسم هر يكى را از پنج يك غنيمت پنج يكى است ، باقى كه بماند - اربعة اخماس الغنيمة - غازيان راست ، ايشان كه قتال كردهاند و در معركه بودهاند . پياده را يك سهم ، و سوار را دو سهم ، بعد از آن كه سلب فرا قاتل داده باشند . آن گه گفت : إِنْ كُنْتُمْ آمَنْتُمْ بِاللَّهِ وَ ما أَنْزَلْنا عَلى عَبْدِنا يَوْمَ الْفُرْقانِ ، يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ ، روا باشد كه اين سخن متصل بود به آنچه كه گفت : فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَوْلاكُمْ نِعْمَ الْمَوْلى وَ نِعْمَ النَّصِيرُ . إِنْ كُنْتُمْ آمَنْتُمْ بِاللَّهِ وَ ما أَنْزَلْنا عَلى عَبْدِنا . يوم بدر يعنى -