عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )
341
كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )
لَنَنْصُرُ رُسُلَنا وَ الَّذِينَ آمَنُوا » ، « كَتَبَ اللَّهُ لَأَغْلِبَنَّ أَنَا وَ رُسُلِي » . الحسين بن فضل گفت : « لا مُبَدِّلَ لِكَلِماتِ اللَّهِ » اى لا خلف لعداته . وَ لَقَدْ جاءَكَ مِنْ نَبَإِ الْمُرْسَلِينَ يعنى من حديث المرسلين ما قصصت عليك من حديث نوح و قومه ، و ثمود و صالح و ابراهيم و لوط و شعيب حين كذبوا و اوذوا ثمّ نصروا . وَ إِنْ كانَ كَبُرَ عَلَيْكَ إِعْراضُهُمْ - رسول خدا ( ص ) حريص بود بر ايمان قوم خويش . ميخواست كه ايشان همه ايمان آرند . هر گه كه آيتى مىدرخواستند ، دوست داشتى كه اللَّه آن آيت بايشان نمودى ، بطمع آنكه تا ايشان ايمان آرند ، چنان كه درخواستند تا فريشته از آسمان فرو آيد ، و ذلك فى قوله : لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْهِ مَلَكٌ ؟ رب - العالمين بجواب ايشان گفت : « وَ لَوْ أَنَّنا نَزَّلْنا إِلَيْهِمُ الْمَلائِكَةَ وَ كَلَّمَهُمُ الْمَوْتى » يا محمد اگر اين فريشتگان كه ميخواهند ، همه فرود آيند ، و مردگان نيز زنده شوند ، و با ايشان سخن گويند ، تا من نخواهم ايشان ايمان نيارند . آن گه گفت : فَإِنِ اسْتَطَعْتَ أَنْ تَبْتَغِيَ نَفَقاً فِي الْأَرْضِ - اگر توانى كه راهى سازى در زير زمين تا ايشان را جوى روان برآرى در مكه ، يا مردهء گويا بيرون آرى از زمين ، أَوْ سُلَّماً فِي السَّماءِ يا نردبانى سازى تا بر آن در آسمان آيى ، و ايشان را نامهاى برى ، يا پارهاى از آسمان بر ايشان افكنى ، يا فريشتهاى برى ، يا ايشان را نشانى برى ، معنى آنست كه : فافعل ، اگر توانى بكن . ميگويد : يا محمّد تو بشرى ، و ترا دست بدان آيات نرسد كه ايشان ميخواهند . راه تو آنست كه صبر كنى تا اللَّه تعالى از بهر ايشان حكم كند . آن گه گفت : وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ لَجَمَعَهُمْ عَلَى الْهُدى - اگر خداى تعالى خواستى كه همه ايمان آورند ، و به راه راست روند ، بكردى . معنى ديگر : اگر اللَّه خواستى ايشان را آيتى فرو فرستادى ، كه ناچار بدان ايمان آوردندى ، چنان كه جاى ديگر گفت : إِنْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَيْهِمْ مِنَ السَّماءِ آيَةً فَظَلَّتْ أَعْناقُهُمْ لَها خاضِعِينَ . اما آياتى فرو فرستاد كه مردم را در