شهيدا » ، با من نيكويى كرد كه با ايشان در آن غزا نبودم حاضر . وَ لَئِنْ أَصابَكُمْ فَضْلٌ مِنَ اللَّهِ - و اگر فتحى يا غنيمتى بشما رسد وى گويد : كَأَنْ لَمْ تَكُنْ بتاء تأنيث قراءت مكى و حفص و اويس است ، زيرا كه به ظاهر لفظ مودّت نگرند ، و مؤنث است ، و فعل مسند است با وى ، و چون فاعل مؤنث بود علامت تأنيث بفعل آن الحاق كنند ، اعلاما بأنّ الفعل مؤنث . باقى بيا خوانند زيرا كه نه تاء تأنيث حقيقى است ، و نيز فصل ميان فعل و فاعل واقع است ، و چون فصل ميان ايشان واقع شود ، ترك علامت تأنيث نيكو باشد . « كَأَنْ لَمْ تَكُنْ بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَهُ مَوَدَّةٌ » - عارضى است كه در ميان سخن در آمد . اللَّه گفت : گويى خود ميان شما و ميان آن منافق هيچ معرفت نبوده است ، و هيچ عقد با شما نبسته است بدانكه جهاد كند با شما ، به اين سخن كه وى ميگويد كه : « يا لَيْتَنِي كُنْتُ مَعَهُمْ فَأَفُوزَ فَوْزاً عَظِيماً » . و فضل در قرآن بهفت معنى آيد : يكى اسلام است ، چنان كه در سورة آل عمران گفت : قُلْ إِنَّ الْفَضْلَ بِيَدِ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ . همانست كه در سورهء يونس گفت : قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَ بِرَحْمَتِهِ . دوم فضل است بمعنى نبوّت ، چنان كه در سورة النساء گفت : وَ كانَ فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكَ عَظِيماً يعنى النّبوّة و الكتاب . همانست كه در سورهء بنى اسرائيل گفت : إِنَّ فَضْلَهُ كانَ عَلَيْكَ كَبِيراً . سيوم فضل است بمعنى خلف ، چنان كه در سورة البقرة گفت : وَ اللَّهُ يَعِدُكُمْ مَغْفِرَةً مِنْهُ وَ فَضْلًا يعنى الخلف للمال عند الصّدقة . چهارم فضل است بمعنى منّت ، چنان كه جايها است در قرآن : وَ لَوْ لا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ . پنجم فضل بهشت است ، چنان كه در سورة الاحزاب گفت : وَ بَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ بِأَنَّ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ فَضْلًا كَبِيراً يعنى الجنّة . ششم فضل رزق است در بهشت ، چنان كه گفت : يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَ فَضْلٍ يعنى الرّزق فى الجنّة . هفتم فضل است بمعنى رزق در دنيا ، چنان كه