طعام و شراب بنگذارد تائب نيست . هر كه توبه كند و جامه خواب بنگذارد ، و خواب از ديده بيرون نكند ، تائب نيست . هر كه توبه كند و از مال وى آنچه از قوت بسر آيد انفاق نكند تائب نيست . شرط توبه آنست كه از همهء موجودات دل بر گيرد ، و روى در حق آرد . هر خون و گوشت كه بر هفت اندام دارد برياضت فرو گذارد . توبه مقدّمهء آتش است كه از قعر دوزخ آمده ، تا آنچه فردا آتش با تو خواهد كرد ، تو امروز به آب ديده با خود بكنى ! توبه اشخاص حضرت است ، بر تو فرستادند كه : اى جوانمرد اين جنگ تا كى ؟ و اين بد عهدى تا چند ؟ و از آى و صلحى بكن ! اى باز هوا گرفته باز آى و مرو * كز رشتهء تو سرى در انگشت منست اى آزاد مرد ! چند گه در خوابى ؟ بيدار شو كه وقت صباح است ! و در سر شور شراب شوق دارى ؟ همين كه هنگام صبوح است ! تا كى شكسته دل و عهدى ؟ بيا كه وقت قبول نصيحت و توبهء نصوح است . وَ لَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئاتِ الآية - به زبان علم توبه پيش از مرگ بايد ، و گر همه يك لحظه بود ؛ و به زبان معاملت پيش از عادت نفس بايد در خويشتن ديدن ، و خود پرستيدن ، هر كه خويشتن را پسنديد و به عادت در خود نگريد ، در توبه بر وى فرو بستند ، و آب فلاح از وى باز گرفتند . دور شو از صحبت خود بر در عادت پرست * بوسه بر خاك كف پاى ز خود بيزار زن نه هر كه در راه شريعت توبه كرد بعفو و مغفرت رسيد ، از روى حقيقت بصدق محبت رسيد ! روزگارى داود پيغامبر ( ع ) ميگريست و تضرّع ميكرد . آخر او را گفتند : يا داود لم تبكى و قد غفرت لك ، و أرضيت خصمك ، و قبلت توبتك ؟ ! چرا