عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

177

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

وَ لَهُ أَسْلَمَ و خداى را گردن نهاد ، مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ هر كه در آسمانها و زمين كس است ، طَوْعاً وَ كَرْهاً بعضى از ميان جان و بعضى از بن دندان ، وَ إِلَيْهِ يُرْجَعُونَ ( 83 ) و همه را با وى خواهند برد . قُلْ آمَنَّا بِاللَّهِ بگوى ايمان آورديم بخداى ، وَ ما أُنْزِلَ عَلَيْنا و هر چه فرو فرستاده آمد بر ما ، وَ ما أُنْزِلَ عَلى إِبْراهِيمَ و هر چه فرو فرستاده آمد بر ابراهيم وَ إِسْماعِيلَ وَ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ وَ الْأَسْباطِ و پيغامبران كه از فرزندان يعقوب بودند ، وَ ما أُوتِيَ مُوسى وَ عِيسى و هر چه موسى را دادند و عيسى را ، وَ النَّبِيُّونَ مِنْ رَبِّهِمْ و هر چه ديگر پيغامبران را دادند ، از خداوند ايشان ، لا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ يكى را از پيغامبران جدا نكنيم در تصديق بتكذيب ، وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ( 84 ) و ما وى را گردن نهادگانيم و خويشتن فرا دادگان . النوبة الثانية قوله تعالى : ما كانَ لِبَشَرٍ الآية . . . مقاتل گفت : « بشر » اينجا عيسى ( ع ) است و « كتاب » انجيل ، و آيت در شأن ترسايان نجران آمد ، كه در عيسى دعوى باطل كردند و غلوّ نمودند . ميگويد : روا نبود و سزا نباشد و هرگز خود نبود عيسى را كه خداى او را پيغامبرى و كتاب انجيل دهد پس آن گه بمردم گويد : مرا بندگان باشيد ! و مرا بخدايى گيريد فرود از خداى . ابن عباس و عطا گفتند : بشر اينجا محمد ( ص ) و كتاب قرآن . و سبب نزول آن بود كه بو رافع جهود و رئيس ترسايان نجران گفتند : يا محمد ( ص ) تو ميخواهى كه ما ترا بنده باشيم و ترا بخدايى گيريم ! رسول اللَّه گفت : معاذ اللَّه كه من اين گويم يا فرمايم ، « ما بذلك بعثنى و بذلك امرنى » خداى كه مرا به پيغامبرى فرستاد نه به اين فرستاد كه شما مىگوييد و نه به اين فرمود . ربّ العالمين بر وفق قول او اين آيت فرستاد . حسن گفت : مردى از مصطفى ( ص ) در خواست كه