عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )
259
كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )
جاءَكُمْ - باش هر گه كه بشما آيد رَسُولٌ از فرستادگان يكى ، بِما لا تَهْوى أَنْفُسُكُمُ به آنچه شما را فرا نيايد و هواى شما نخواهد اسْتَكْبَرْتُمْ گردن كشيد فَفَرِيقاً كَذَّبْتُمْ گروهى را دروغ زن داريد وَ فَرِيقاً تَقْتُلُونَ و گروهى را ميكشيد . وَ قالُوا قُلُوبُنا غُلْفٌ - گفتند دلهاى ما در غلاف است از اينكه تو مىگويى در نمىيابيم ، بَلْ لَعَنَهُمُ اللَّهُ بِكُفْرِهِمْ - بلكه اللَّه بريشان لعنت كرد به آنچه نگرويدند و كافر ماندند ، فَقَلِيلًا ما يُؤْمِنُونَ - چون اندك ميگروند و استوار ميدارند . النوبة الثانية - قوله تعالى : - وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَكُمْ لا تَسْفِكُونَ دِماءَكُمْ - مفسران گفتند كه رب العالمين جل جلاله بنى اسرائيل را به چهار چيز فرمود در تورية و عهد و پيمان گرفت و ريشان كه اين چهار چيز بجاى آرند و خلاف نكنند : - يكى قتل ناكردن ، ديگر مردمان را از خان و مان خويش بظلم آواره نكردن ، سديگر با يكديگر به بيداد گرى هام پشت نبودن ، چهارم اسيران بنى اسرائيل را اگر مرد باشند و گر زن باز خريدن و آزاد كردن . پس ايشان چهار خصلت يكى بجاى آوردند و سه بگذاشتند . رب العالمين ايشان را ملامت كرد گفت : - وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَكُمْ لا تَسْفِكُونَ دِماءَكُمْ - اين كلمه دو معنى دارد : يكى آنست كه خون هام دينان خويش مريزيد ، چنانك جاى ديگر گفت - و لا تقتلوا انفسكم - يعنى اهل دينكم ، معنى ديگر آنست كه خون خود مريزيد ، يعنى كسى را مكشيد كه شما را بقصاص باز كشند پس خون خود بكردار خود ريخته باشيد وَ لا تُخْرِجُونَ أَنْفُسَكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ - و برهان دينان خويش ظلم مكنيد تا ايشان را از خان و مان بيفكنيد . ثُمَّ أَقْرَرْتُمْ - يعنى اقررتم انّ العهد حق فقبلتم ، پس آنكه اقرار داديد كه آن عهد حق است و قبول كرديد . و گفتهاند كه آن قوم كه عهد و ميثاق با ايشان رفت فرمان بجاى آوردند پس فرزندان ايشان نافرمانى كردند و پيمان بشكستند و