عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

105

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

نهى طاقت ندارد بيفكند ايشان نيز طاقت آن نداشتند و قدر آن ندانستند ببهايى اندك بفروختند ، چنانك اللَّه گفت لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِيلًا . فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ - من اينجا زيادتست كه جاى ديگر گفت قُلْ فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ ميگويد - اكنون كه در گمان افتاديد و دعوى ميكنيد كه ما نميدانيم كه اين كلام آفريدگار است ، شما كه اهل براعت و فصاحت و زيركىايد ، مانند اين قرآن بياريد - و ذلك فى قوله فَأْتُوا بِكِتابٍ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ پس واكم كرد و گفت اگر نتوانيد كتابى آريد ده سوره بياريد فَأْتُوا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِثْلِهِ مُفْتَرَياتٍ ، ديگر باره واكم كرد و گفت اگر ده سورة نتوانيد يك سورة بياريد فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ ، آن گه گفت اگر يك سورة نتوانيد حديثى مانند اين بياريد فَلْيَأْتُوا بِحَدِيثٍ مِثْلِهِ ، و اگر خود توانايى نداريد . وَ ادْعُوا شُهَداءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ اى استعينوا بكبرائكم و اماثلكم - به يارى گيريد اين سران و مهتران شما كه پناه وا ايشان داده‌ايد ، و در مجامع و محافل شوند و شما را در تكذيب خدا و رسول معاونت ميدهند دست در ايشان زنيد تا شما را يارى دهند بچنين سورتى آوردن و از بر خويش نهادن ، اگر راست مىگوييد كه اين قرآن محمد از بر خويش نهاد . معنى ديگر فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَ ادْعُوا شُهَداءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ ميگويد - سورتى چون قرآن بياريد از بر خويش اگر ميتوانيد وانگه كه اين توانايى داريد آن خدايان را كه بمعبودى گرفته‌ايد مىگوييد كه فردا ما را گواهان و شفيعان‌اند ايشان را خدايان ميخوانيد و مىپرستيد . إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ - اگر در توان نمودن راست گوئيد توان خويش وانمائيد به اين قول ، معنى دعا عبادتست و به آن قول اول - استعانت - و دعا در قرآن بر وجوه است يكى بمعنى - عبادت - چنانك گفت وَ لا تَدْعُ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَنْفَعُكَ وَ لا يَضُرُّكَ . قُلْ أَ نَدْعُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ . يكى بمعنى - قول - چنانك بهشتيان را ميگويد وَ آخِرُ