حلبى اين را دستآويز كار بوبكر گردانيده است كه عمر پسر خطاب و ابو عبيدهء جراح را براى جانشينى پيامبر بر خود پيش انداخت و گفت : به هر يك از اين دو مرد كه خواهيد دست فرمانبرى دهيد . و باقلانى در « التمهيد » ص 195 اين سخن را از بوبكر مىآرد : سرپرست شما شدم با آنكه بهتر از شما نيستم و آنگاه در پاسخى پيرامون آن مىنويسد : مىتواند بود كه وى باور داشته در ميان توده كسى برتر از او هست ولى چون در فرمانبرى از او همداستانتر بودند و توده با يارى او در راهى شايسته تر مىافتادند ، پس اين را گفت تا برساند كه اگر بر گماشتن برتران شدنى ننمايد پيشوائى كهتران رواست و به انصار و جز آنان گفت : اين دو مرد را براى شما پسنديده‌ام با يكى از آن دو دست فرمانبرى دهيد يا با عمر پسر خطاب يا با بو عبيدهء جراح با آن كه مىدانست برترىهاى بوعبيده كمتر از او و كمتر از عثمان و على است ولى چون مىديد بر او همداستان مىشوند و آشوب با ديد وى ريشه كن مىگردد به آن گونه گفت ، و اين نيز سخنى است كه پاسخ ندارد . امينى گويد : ما بر آنيم كه جانشينى پيامبر نيز - همچون پيامبرى - فرمانروائى خدائى است هر چند دستور نهانى گرفتن از آسمان و آئين گذارى ويژهء برانگيختهء خداست و كار خليفه روشنگرى دستورها و رساندن آنها ، كه آنچه را به گونه اى سربسته آمده با گستردگى باز گويد ، گره‌ها را بگشايد و هر واژه را در برابر پديده اى از جهان كه براى آن آمده بنهد ، و چنانچه پيامبر به پيكار برخاست تا سخن خداوند را با چهره اى كه فرود آمده نشان دهد او نيز كارزار كند تا لايه‌هاى نهفته در آن را باز بنمايد ( 1 ) و چشم اندازهائى را آشكار سازد كه

--> ( 1 ) ن - پيامبر - درود و آفرين خداوند بر وى و خاندانش - سرور ما فرمانرواى گروندگان را با همين برنامه اش شناساند كه فرمود : « چنانچه من به پيكار برخاستم تا قرآن را با چهره اى كه فرود آمده نشان دهم ، در ميان شما كسى هست كه كارزار كند تا لايه‌هاى نهفته در آن را بنمايد . » بو بكر پرسيد : اى پيك خداوند ! من هستم ؟ ! پاسخ داد نه ! عمر گفت : اى پيك خداوند ! من هستم ؟ گفت « نه ، او همان دوزندهء كفش است » چرا كه آن هنگام كفش خود را داده بود على بدوزد و اين گزارش را گروهى از پاسداران آئيننامه‌ها آورده‌اند و حاكم و ذهبى و هيثمى جداگانه نيز به درست بودن آن داورى كرده‌اند - كه با گستردگى خواهد آمد .