الشيخ محمد آصف المحسني

274

انوار هدايت (تفسير قرآن كريم) (فارسى)

خو به‌خود به وجود نيامده است . آن‌ها نيز مخلوق خداست و بر اساس حكمت آفريده شده‌اند ، لذا انسان بايد در برابر حكمت و اراده پروردگارش تسليم باشد . البته پدر و مادر انسان نيز در عوامل طبيعى مدخليت دارند ، حتى سلسله به سلسله تا جدّ دهم انسان ، آن‌گونه كه گفته مىشود ، در سرنوشت انسان تأثير گذار است . افعال و رفتارپدر و مادر ، اخلاق پدر و مادر و هم‌چنين افعال و رفتار و اخلاق اجداد انسان نيز به‌شكل ژن‌هاى وراثتى در مىآيد و بر نسل‌هاى آينده تأثير گزار مىشود . اكنون موضوع ژن‌هاى وراثتى يك دنياى ديگرى را براى ما گشوده است . ژن‌هاى وراثتى از طريق آبا و اجداد ، براى انسان به ترتيب منتقل مىشوند و در يك مقطع خاص زمينه رشد و فعاليت آن‌ها نيز آماده مىشود و در سرنوشت نسل‌هاى بعدى تأثير مىكند . به هرصورت ، تمام چيزهايىكه در قسمت انسان آمده است ، چه فقر و مفلسى ، چه دارايى و نادارى ، چه ژن‌هاى وراثتى و چه ساير كمالات انسانى ، همه از راه‌هاى عوامل و اسباب طبيعى به‌وجود آمده است و خداوندمتعال جل جلاله نيز مسبب الاسباب است . تمام اسباب طبيعى در سلسله طوليه خود ، به علم و اراده پروردگار متعال جل جلاله مربوط است و در سرنوشت انسان مدخليت دارند . توكل كردن بر خدا خداوند متعال جل جلاله مىفرمايد : چيزى برتر از توكّل بر من نيست . اگر انسان به‌خدا توكل نكند ، بر چه‌كسى توكل كند ؟ ما بنده هستيم و بنده بايد به پروردگار خود اعتماد كند . اگرانسان بر لطف و كرم ذوالجلال اعتماد نكند ، بدبخت و بىچاره خواهد شد . انسان در زندگانى دنيا مانند يك پر كاه ، در