گاهى در اين مورد سئوال بالاتر مىرود كه چرا جمعى زيادى از انسان ها قبل از عمل به دين مىميرند و هدف آفرينش انسان ( بندگى حق ) در حق آنان منتفى است ، همانند ميليونها اطفالى كه قبل از بلوغ مىميرند و يا ديوانه و يا كم عقل به دنيا مىآيند . اينان و جاهلان قاصر و افراد گنگ و كر قهرا از رحمتى كه هدف آفرينش آنان بوده محروم مانده‌اند . قرآن مىگويد : وَ لا يَزالُونَ مُخْتَلِفِينَ إِلَّا مَنْ رَحِمَ رَبُّكَ وَ لِذلِكَ خَلَقَهُمْ . ولى جواب اين شبه اين است كه عبادت علت غايى نوع انسان است نه هر فرد ، فرد انسان و اين موضوع در مورد انواع نباتات و حيوانات نيز صادق است . هم اكنون طبق آمار و احصائيه‌هاى بين المللى ، چهل درصد مواد غذايى انسان قبل از خوردن انسان توسط حيوانات مضر و بادهاى تند و ساير آفات ضايع مىشود و نيز صدها هزار حيوانات اهلى پيش از اينكه انسان از گوشت يا از باربرى آنها استفاده ببرند تلف مىشوند . به هر حال بحث ما در مورد هدايت تشريعى انسان به سوى دين حق بود كه بطور كامل زمينه آن فراهم نشده است . تاكيد خداوند بر ايمان و عمل انسانها مطابق دستور دين از يك طرف و علت غايى بودن هدايت « 1 » و عبادت براى آفرينش انسان از طرف ديگر ، مقتضى اين بود كه : اولا دست زورمندان و فاسقين بىدين را كه مطابق هوسهاى حيوانى خود احكام دين را تغيير داده و مىدهند ، قطع مى

--> ( 1 ) - يعنى رحمت را در آيه گذشته بهدايت تفسير كرده‌ايم .