اين بحث چند قسم دارد : اول كه طرف راضى باشد و سبب سحر نباشد كه بلا اشكال جايز است ، دوم طرف راضى نباشد و سبب محبت سحر نباشد در اين بحث تفصيل است بين مسلمان و كافر ذمى كه تصرف در نفس آنان بدون رضايت آنان جايز نيست و اين كار از مذاق شرع مفهوم است و در غير اين فرض حتى در كافر كتابى جايز است ؛ ولى به سبب سحر بنا به قولى جمعى كه سحر را مطلقا حرام مىدانند جايز نيست . 8 . ساحر مستحق تعزير است و كشته نمىشود و آنان كه فتوى به قتل ساحر مسلمان داده اند ملاك حكم آنان ضعيف است و نيز تعليم و تعلم آن موجب كفر كسى نمىشود و روايات غير معتبر السند صلاحيت اثبات مكروهات و مستحبات را ندارد چه رسد به اثبات محرمات و واجبات و اثبات جواز قتل . 9 . جمعى عمل سحر در دفع سحر مضر ساحران را جايز دانسته‌اند كه در اين صورت تعلم آن نيز جايز مىگردد . 10 . جمعى تعليم سحر را ابتداء براى دفع احتمال سحر كافران عليه اضلال مسلمين ؛ جايز دانسته‌اند « 1 » . سخنى با زنان و مردان ساده لوح جادوگران و جادوى شان هيچ كارى براى شما كرده نمىتوانند و اگر كارى از او ساخته بود براى خود مىكردند مثلا دل ثروتمند و يا قدرتمندى را به خود مايل مىكرد تا به او پول و يا منصب بدهند تا آنان از صبح تا شام در كنار جاده‌ها و يا در خانه كوچك خود به انتظار فريب دادن شما نمىنشستند و قرآن هم مىفرمايد : وَ لا يُفْلِحُ السَّاحِرُ حَيْثُ أَتى طه : 69 . يعنى جادوگران هيچ وقت در كار خود موفق نمىشوند و لذا رستگار نمىگردند . من به زنان و دختران و پسران و مردان ساده لوح سفارش اكيد مىكنم كه نزد جادوگران

--> ( 1 ) محققين به كتاب مكاسب و شروح متعدد آن و به ساير كتب فقهى مراجعه كنند .