« پرنده‌اى به سوى من آمد كه در بزرگى به قدر شتر عظيمى بود ؛ مرا برداشت و بر روى يك پر از پرهاى درونى خود حمل نمود . » و غير از اين احاديث ، در آثار بسيار وارد شده است . و در كتاب « لَقَطُ الْمَرْجان فى أحْكامِ الْجآنّ » بسيارى از آن موارد آورده شده است . امّا اعتقاد سلف و اهل سنّت بر آنست كه : آنچه آيه بر آن دلالت دارد ، امورى حقيقى هستند همانطور كه شرع خبر داده است . و اگر كسى بخواهد همه آنها را تأويل كند ، مستلزم خبط و اشكالى عظيم مىشود كه بدين خبط تن در ندهند مگر معتزله و آنان كه از آنها پيروى كرده‌اند . و بدينجهت و أمثال آنست كه از قواعد شرع قويم خارج شده‌اند ؛ فَاحْذَرْهُمْ قاتَلَهُمُ اللَّهُ أَنَّى يُؤْفَكُونَ . « 1 » « از ايشان بپرهيز ، خداوند بكشد آنان را ؛ چقدر با مكر و خدعه از حقّ برميگردند » آيه « وَ ما كانَ لِي عَلَيْكُمْ مِنْ سُلْطانٍ » دليل بر عدم تخبّط انسان از مسّ شيطان نيست و امّا آيه‌اى را كه در مقام استدلال بر مدّعاى خود شاهد گرفته‌اند ، دلالت بر آن ندارد ، زيرا معناى قدرت و سلطنتى كه شيطان از خود نفى كرده است ، بطور قهر و اجبار و الجاء كسى را به طرف اغراض خود كشاندن و بدينگونه به پيروى خود در آوردن است ، نه متعرّض آزار و اذيّت آنها شدن و مُتصدّى گرديدن امورى كه موجب هلاكشان گردد . و كسى كه در احاديث نبويّه تتبّع كند ، بسيارى از نظائر و أمثال آن را مييابد ، و قطع و يقين پيدا مىكند كه : وقوع اين امور از شيطان ممكنست ، بلكه بالفعل از او صادر شده است . و خبر وارد در اينكه : الطَّاعُونُ مِنْ وَخْزِ أَعْدَآئِكُمُ الْجِنِّ « طاعون از تيراندازى دشمنان جنّ شما پيدا مىشود » صريح در اين معنى است . بعضى از مشايخ متأخّرين ما اين روايت را بر مثل آنچه ما در مسأله تخبّط

--> ( 1 ) ذيل آيه 4 ، از سوره 63 : المنافقون