فضيل بن يسار كه از أصحاب خاصّ حضرت صادق عليه السّلام است ، آنوقت در كوفه بود ؛ و او هم براى حضرت صادق عليه السّلام خبر آورد كه زيد در فلان روز قيام كرد و در روز بعد كشته شد ؛ و حضرت وقتى جريانات را شنيدند گريه كردند و گفتند : اى فضيل ، تو چند نفر از اين كفّار را كشتى ؟ گفت : شش نفر را كشتم . حضرت فرمودند : چگونه أهل كوفه صداى او را شنيدند و او را تنها گذاشتند ؟ عجب مردمان بى حميّتى هستند ! بنابراين ، كشتارى كه فضيل بن يسار از آن دشمنان نمود مورد إمضاء حضرت واقع شد ؛ و حضرت فرمودند : چرا مردم كوفه او را تنها گذاشتند و زير بال و پر او را نگرفتند و وفاى بعهد نكردند ! اينها تمام مورد إمضاست . كارهاى زيد مورد إمضا بوده است و حضرت صادق و حضرت باقر عليهما السّلام فى حدّ نفسه قيام عليه ظلم و جور را إمضا مىكردند ؛ و زيد هم دعوت به خود نمىكرد ؛ و أصلًا ادّعاى مهدويّت و رياست در او نبوده است . او دعوت به رضاى آل محمّد مىنمود و مىگفت : من دعوت مىكنم به رياست و إمامت و إمارت آن كسى كه مورد رضا و پسند باشد و مردم از ميان آل محمّد او را براى إمارت برگزينند . و هيچگاه نمىگفت : آن شخص من هستم . عدم مقايسه قيام زيد النّار با قيام حضرت زيد در حضور مأمون صدوق در « عيون أخبار الرّضا » « 1 » نقل مىكند از ابن أبى عبدون ، از پدرش ، كه او گفت : زيد بن موسى بن جعفر عليه بنى عبّاس قيام كرد ( زيد بن موسى بن جعفر همان كسى است كه در زمان حضرت رضا و مأمون عليه بنى عبّاس در بصره قيام كرد و خانه‌هاى بنى عبّاس را آتش زد . مأمون لشكر فرستاد و بر زيد غلبه كرد و او را أسير نمود ؛ ولى بعد آن را به حضرت رضا عليه السّلام بخشيد . يعنى از گناه او گذشت و او را نكشت ) . قيام زيد قيام بى جا و غلطى بود ( او را بخاطر همين جهت كه خانه‌هاى بنى عبّاس را آتش زد زيد النّار مىگويند ) و حضرت إمام رضا عليه السّلام هم

--> ( 1 ) « عيون أخبار الرّضا » طبع أعلمى ، افست نجف ، ج 1 ، باب 25 ، ص 419