السيد محمد حسين الطهراني

76

رساله بديعه در تفسير آيه الرجال قوامون على النساء ... (فارسى)

محمّد روزبهان چيزى ذكر نكرديم ؛ زيرا آنها در تفسير قرآن به معانى باطنى اكتفا كرده‌اند ، و تأويلاتى دارند كه از مقصود فعلى ما - استخراج حكم شرعى - خارج است . و اين افرادى كه سخن شان را نقل كرديم ، همگى از استوانه‌هاى علم و كلام و اساتيد فقه و حديث و تفسير ، و بزرگان اهل لغت و اشتقاق و ديگر فنون ادبيات عرب مىباشند . و سخنان اين بزرگان را از آن‌رو نقل كرديم كه فوائدى بس مهمّ در معنى آيه و شأن نزول و احكام فقهى مستخرج از آن عايد مىگردد . نظر مؤلّف درباره آيه شريفه در هشت نكته نكات تحقيقى راجع به آيه و اينك به حول و قوّه الهى نكاتى را پيرامون آيه مباركهء : « الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ فَالصَّالِحاتُ قانِتاتٌ الى آخر آيه » ياد آور ميشويم : نكته اوّل : قوّامون صيغهء مبالغه در قيام به امر و عهده دار شدن انجام كار است ، و بيش از قَيِّم و قَيَّام بر مبالغه دلالت دارد ، و مراد آن‌كسى است كه قيموميّت ديگرى ( مَقُومٌ عليه ) را در انجام كارى به گردن گرفته است ، و بر وى احاطه و قدرت و تسلّط دارد و حكمش در حقّ او ( مقُومٌ عليه ) نافذ و جارى است . مثل قيام حاكم بر رعيّت و ملّت ، و امير بر مأمور ، در حفظ و اداره و تدبير امور و دفاع از آنها در حوادث ناگوارى كه برايشان پيش مىآيد و موجب خوارى و ضعف و سستى آنها مىگردد . پس قوّام يعنى مُسَيْطِر ( داراى احاطهء توأم با قدرت ) و مُقومٌ عليه كسى است كه تحت احاطه و قدرت قوّام واقع است ، كه گوئى حياتش قائم به او و وجودش محتاج او است . و به تحقيق كه برخى از علماء علم النّفس ( روانشناس ) تصريح مىكنند كه مرد در اوان و اوائل بلوغ خود حسّ قيموميّت نسبت به زنى را در خود مىيابد كه شؤون و امور او را به‌دست گيرد و او را تحت حمايت و حفاظت خود در آورد ؛ و زن