السيد محمد حسين الطهراني

67

رساله بديعه در تفسير آيه الرجال قوامون على النساء ... (فارسى)

بر زنان برترى داشته باشيم همچنان كه در ميراث برترى يافتيم ، و زنان گفتند : اميدواريم كه هر وزر گناه ( سنگينى گناه بر انسان ) بر ما نصف مردان باشد . و در روايت ديگرى است كه زنان گفتند : ما نيازمندتريم ( به بيشتر ميراث بردن ) ، زيرا مردان ضعيف هم از ما ( زنان ) به كسب معيشت تواناترند ، سپس اين آيه نازل شد . ديگر آنكه گفته‌اند : نماينده زنان به خدمت پيامبر اكرم صلّى الله عليه و آله و سلّم رسيد و گفت : پروردگار مردان و زنان يكى است ، و تو بر ما و ايشان هر دو رسولى ، و پدر آدم و مادر ما حوّا است ، پس سبب چيست كه خداوند مردان را نام مىبرد و ما را ذكر نمىكند . ( در امورى كه تفاوت در حقوق وجود دارد : امورى واجب است بر مردان كه بر زنان واجب نيست مثل جهاد ) ؟ پس اين آيه نازل شد ، بعد آن زن گفت : همانا مردان به جهاد بر ما سبقت يافته‌اند ، پس براى ما چيست ؟ پيغمبر اكرم صلّى الله عليه و آله و سلّم فرمود : همانا براى زن حامله از شما اجر و ثواب روزه دار و نماز گزار است ، و چون درد زائيدن او را فرا گيرد هيچ‌كس ثواب و اجر او را نمىتواند ادراك كند ؛ و چون شير بدهد به هر مكيدنى اجر و ثواب زنده كردن نفس محترمه و جانى براى او است . و در تفسير آيه « الرِّجالُ قَوَّامُونَ » ذكر كرده كه : گفته مىشود كه عبارت « قَيِّمُ الْمَرْأة » و « قَوَّامُهَا » صيغه مبالغه است يعنى مرد امور زن را به پا مىدارد و بر حفظ و حراست او همّت ميگمارد ، همچنان‌كه والى و حاكم به حفظ رعيّت مىكوشد ، و از اين‌رو مردان قُوّام ( قائم به امور و سياستمدار و مدبّر ) ناميده شده‌اند ، و ضمير « هُمْ » در لغت « بعضهم » براى مردان و زنان هر دو است : يعنى كه مردان مسلّط بر زنان‌اند به سبب برترى كه خداوند بعضى را ( مردان ) بر بعضى ديگر ( زنان ) داده است . سپس همه وجوه برترى مردان را بر زنان كه حاصل آن به برترى در علم و قدرت