طاهرين عليهم السّلام به استشفاع و توسّل از امام حىّ و زنده خواهد شد . و لذا در آن سه حديثى كه از كتاب « اختصاص » شيخ مفيد ( ره ) نقل شده حضرت صادق و حضرت موسى بن جعفر عليهما السّلام منحصرا راه نجات را معرفت امام زنده و ظاهر فرموده‌اند و از رسول خدا چنين حكايت كرده‌اند كه فرموده است : كسى كه بميرد و امام ظاهر و زنده‌اى نداشته باشد به‌طورىكه سخن او را بشنود و سمعا و طاعة گوش كند و فرمان برد و در تحت تعليم و تربيت او تربيت گردد ، به مرگ اهل جاهليّت از دنيا رفته است . و اين مسئله بسيار صحيح و بسيار جاى دقّت است . بنابراين افرادى كه در غيبت امام زندگى مىكنند از اكثر فضائل و فواضل بدون ترديد محروم‌اند و براى آنكه از موت جاهلى رهائى يابند بايد مقدّمات ظهور را فراهم كنند و با عمل به دستورات قرآن و مجاهدهء در راه خدا و ايتلاف دلها زمينه را براى ظهورش آماده نمايند ، چون علّت غيبت نقص و فتور در مردم است و عدم استعداد آنان ، نه نقص در آن حضرت . اگر اين نقص رو به كاهش رود و دلها كم كم قوّت گيرد و تعليمات قرآنى صحيحا بر دلها بنشيند ظهور آن حضرت حتمى خواهد شد . كما آنكه در نامه‌اى كه آن حضرت به شيخ مفيد رضوان اللّه عليه نوشته‌اند متذكّر اين حقيقت مىگردند كه : و لو انّ اشياعنا - وفّقهم اللّه لطاعته - على اجتماع من القلوب فى الوفاء بالعهد عليهم لما تأخّر عنهم اليمن بلقائنا « 1 » . « اگر شيعيان و پيروان ما - كه خداوند توفيق دهد آنها را به اطاعت خود - بر اتّحاد آراء و افكار به وفاى عهدى كه با آنان شده است يكدله اتّفاق كنند ، هر آينه يمن تشرّف آنها به ديدار و ملاقات ما به تأخير نمىافتاد » . بنابراين معلوم مىشود علّت عدم ظهور ، افتراق آراء و عدم اتّحاد دلهاست بر وفاى به عهدى كه با آنان شده است ، و اين تقصيرى است بزرگ از شيعيان بلكه از جميع امّت . و تمام محروميّت‌ها از فقدان انصاف و گسترش ظلم و بيداد و شرك و اعتساف با تمام مظاهر زشت و ناپسندش ، همه و همه معلول اين فتور و سستى و بالنّتيجه غيبت آن حضرت است . و روايت وارده از رسول خدا به جابر بن عبد اللّه انصارى كه شيعيان در زمان غيبت از آن حضرت بهره‌مند مىشوند مانند كسى كه از آفتاب در زير ابر بهره‌مند شود

--> ( 1 ) « احتجاج » شيخ طبرسى ج 2 ص 325 .