رهبرى نموده است . و مثل قوله تعالى : « الَّذِي خَلَقَ فَسَوَّى وَ الَّذِي قَدَّرَ فَهَدى » « 1 » خداوند ، كسى است كه خلقت فرموده ، و سپس در آفرينش تعادل و تناسب را من جميع الجهات ملحوظ داشته است ؛ كسى است هر موجودى را در عالم ، به اندازه و حدّ معيّن آفريده ، و سپس او را در راه كمال سير داده است . و بنابراين خداوند است كه انسان را به‌سعادت زندگى هدايت نموده ، و او را به بهشت و سعادت مطلق با فرستادن انبياء و كتب سماوى و احكام آسمانى دعوت فرموده است . لزوم پيروى از امام معصوم مبتنى بر اصل لزوم متابعت از حقّ است بارى چون رسول خدا در مقام احتجاج ، از آنها دو اعتراف گرفت : يكى آنكه شركاء آنها هدايت به‌حقّ نمىكنند ، ديگر آنكه تنها خداوند به‌حقّ هدايت مىفرمايد ؛ در اين حال اين سؤال را لازم و واجب مىبيند : أَ فَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدى ؟ آيا آن كسى كه هدايت به‌حقّ مىكند ، سزاوارتر به پيروى و تبعيّت است ، يا كسى كه هدايت به‌حقّ نمىكند ؟ و معلوم است كه پاسخ اين گفتار آن است كه بگويند : خدا كه هدايت به‌حقّ مىكند سزاوارتر به پيروى است ؛ ولى چون كفار و مشركين عملًا به اين منطق پاىبند نيستند ، و عبادت شركاء كه به‌حق هدايت نمىكنند ، نموده ، و از عبادت خداى لا شريك له كه هدايت به‌حق مىكند اعراض نموده‌اند ، و بنابراين روى قواى فطرى و احكام عقلى سرپوش گذارده ، بر خلاف ناموس فطرت و عقل رفتار مىنمايند ، لذا پيغمبر از باب توبيخ و ملامت مىفرمايد : فَما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ چه در نظر داريد در اين باره ؟ چگونه حكم مىكنيد ؟ در اينجا لازم‌است كه در مقابله بين جمله « أَ فَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ » و جمله « أَمَّنْ لا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدى » دقت نظر شود تا ببينيم چگونه اين دو جمله مقابل و عِدْل يكديگر قرار گرفته‌اند .

--> ( 1 ) سوره اعلى : 87 آيه 2 - 3