( يك نصف دو است ) . آل كاشف الغِطاء : وجود واحد است ؛ موجود هم واحد است بنابراين ، وحدت وجود به معنىاى كه ما ذكر كرديم ، در آن ابداً شكّى و اشكالى موجود نمىباشد . مشكله و معضله در مسألهء وحدتِ موجود است . به جهت آنكه آنچه در بادى نظر به نظر معقول مىآيد آنست كه وجود واحد است و امّا موجود كه متحصّل است از حدود و قيود و تعيّنات ، متعدّد مىباشد ؛ و ليكن آنچه در كلمات عرفاء شامخين و مشايخ صوفيّهء سالكين و واصلين ترشّح كرده و فوران نموده است آنست كه هم وجود و هم موجود واحد هستند . و اين عقيده و كلمه‌اى است سنگين و پيچيده كه اكابر عرفاء و اساطين در قرون نخستين بدان لب گشوده‌اند ؛ أمثال جُنَيْد « 1 » و شِبْلِى « 2 » و بايَزيد بَسْطامى « 3 » و معروف كَرْخى « 4 » و أمثالهم ، تا رسيد به حَلّاج و اقران وى ؛ تا در قرون وسطى مُحْيى الدّين عَربى و دو شاگردش : قونَوى « 5 » و قَيْصَرى « 6 » طلوع كردند ، و آن

--> ( 1 ) سعيد بن محمّد بن جُنَيد قواريرى ، زاهد مشهور ، سلطان طائفهء صوفيّه كه در سنهء 297 وفات يافت . ( تعليقه ) ( 2 ) أبو بكر دُلف بن جَحدر شبلى خراسانى بغدادى از بزرگان مشايخ صوفيّه است . نقل شده است كه او در تعظيم شرع مطهّر مبالغه مىكرد . او در سنهء 334 ه . وفات كرد . ( تعليقه ) ( 3 ) أبو يزيد بسطامى طَيفور بن عيسى ، صوفى زاهد مشهور كه در سنهء 261 ه - . فوت كرده است . ( تعليقه ) ( 4 ) معروف بن فيروز كرخى أبو محفوظ ، يكى از أعلام زهّاد و عرفاء بوده است . وى از غلامان حضرت امام علىّ بن موسى الرّضا عليه السّلام بوده و در سنهء 200 ه - . در بغداد وفات كرده است . ( تعليقه ) ( 5 ) أبو المعالى صدر الدّين محمّد بن إسحاق شافعى قونوى ، صاحب تصانيف