السيد محمد حسين الطهراني

145

الله شناسى (فارسى)

سپس آلوسى گويد : و بسيار براى من شگفت‌انگيز است آنچه را كه حكايت شده است كه سَيف الدّولة بن حَمْدان روزى بر اصحابش وارد شد و گفت : من يك بيت سروده‌ام و باور ندارم احدى را توان آن باشد كه دوّمى آن را بسرايد مگر أبو فِراس . و أبو فراس در آنجا نشسته بود . به سَيف الدّوله گفتند : آن بيت چيست ؟ ! گفت اين سخنم : لَكَ جِسْمى تَعُلُّهُ * فَدَمى لا تَطُلُّهُ ؟ « 1 » « جسم من از براى تست اى خداوند كه پيوسته دم به دم بر آن كتك مىزنى ؛ پس به چه علّت خون مرا هدر نكرده‌اى و آن را نريخته‌اى ؟ ! » أبو فراس فوراً مبادرت نموده گفت : قالَ إنْ كُنْتُ مالِكاً * فَلِىَ الامْرُ كُلُّهُ « خدا جواب داد كه : اگر من مالك تو مىباشم ، تمام اين امور ( از ضرب متتابع جسم و ريختن خون تو ) مِلك طِلق من است و من صاحب اختيار در همهء آنها هستم ! » - تمام شد قول آلوسى در تفسير . جواب علامه : از اشكالات ستّهء ابليسيّه با بليغ‌ترين وجه حضرت استادنا العلّامه فرموده‌اند : من مىگويم : آن بيان و تفصيلى را كه ما در نخستين كلام سابق خود ذكر كرديم ، صلاحيّت دارد براى دفع تمامى اين شبهه‌هاى ششگانه . و به خوبى از عهدهء پاسخ آنها بر مىآيد بدون آنكه نيازى باشد به گرد آمدن پيشينيان و پسينيان از خلائق ، و آنگاه هم بر حسب مدّعاى امام رازى اجتماعشان بيهوده و بىفائده گردد . بنابراين ، مطلب از آن قرار نيست كه او پنداشته است ؛ و براى توضيح آن مىگوئيم . » « 2 »

--> ( 1 ) عَلَّ - ه ضَرباً : تتابَعَ عَلَيه الضَّرب . طَل طَلًّا و طُلولًا الدَّمَ : أهْدَرَه . ( 2 ) - « الميزان فى تفسير القرآن » ج 8 ، سورهء أعراف ، ص 34 تا ص 44