چنان كه مىفرمايد : « قُلْ يَتَوفَّاكُمْ مَلَكُ الْمَوْتِ الَّذِى وُكِّلَ بِكُمْ . . . ؛ « 1 » بگو : شما را فرشتهء مرگ كه مأمور گرفتن جان‌هاى شماست مىميراند » . اين نوع اختلاف در نسبت ، در قرآن مجيد فراوان است و راه جمع آن ، همان است كه بيان گرديد . در حقيقت مجموع نظامات گيتى ، با تمام علل و معاليل خود ، فعل خدا و مظهر ارادهء حكيمانهء اوست . هدف از تشريح آيات چيست ؟ دومين قسمت از اين بخش ، جملهء « يُفَصِّلُ الاياتِ » است . نخست بايد توجه نمود كه مقصود از « آيات » آيه‌هاى قرآنى و يا عموم آن‌چه در كتب ديگر آسمانى وارد شده است نيست ، بلكه مقصود همان آيات تكوينى خلقت از قبيل بر افراشتن آسمان‌ها ، استيلاى بر عرش قدرت ، رام ساختن آفتاب و ماه ، گردش محدود اجرام آسمانى است ، كه پيش از اين جمله ، در همين آيه بيان شده‌اند . به عبارت ديگر ، مقصود آيات تكوينى است نه آيات تشريعى ؛ ولى مقصود از تفصيل ، همان تشريح و بيان قولى و كتابى است ؛ يعنى خداوند آيات و عجايب جهان آفرينش را در اين‌جا بيان و تشريح مىكند تا شما را از اين رهگذر به روز رستاخيز و لقاى پروردگار ، مؤمن و معتقد گرداند . چگونه اين آيات ما را به روز رستاخيز راهنمايى مىكنند ؟ اين مطلب را با دو راه مىتوان بيان نمود : 1 . هر گاه اين كاخ بىستون و گردش ماه و مهر ، براى هدفى آفريده شده‌اند و هدف و يا يكى از اهداف خلقت ، امكان استقرار حيات انسان در روى زمين باشد ، در اين صورت خلقت انسان نيز بايد داراى هدفى باشد ، زيرا چگونه مىتوان تصور كرد كه خداوند حكيم ، جهان را براى انسان آفريده باشد ، ولى در خلقت

--> ( 1 ) . سجده ( 32 ) آيهء 11 .