الشيخ السبحاني

16

مربى نمونه (تفسير سوره لقمان) (فارسى)

و شايستگىهاى پنهانى او ، چيز ديگرى نيست ؛ به عبارت روشن‌تر ، واقعيت تربيت پس از شناخت شايستگىها ، فراهم ساختن زمينه براى تكامل و پيشرفت همه جانبهء موجودى است كه قابليت رشد و نمو را دارد ، تا هر نوع كمالى كه به طور قوهء نامريى در آن هست ، به مرحلهء بروز برسد . آگاهى از عمل و كار باغبان ، ما را به حقيقت تربيتْ كاملًا آشنا مىسازد . كار يك باغبان چيست ؟ او هرگز در نهال و درخت ، ايجاد قابليت و شايستگى نمىكند و نهال خشكيده‌اى كه فاقد استعداد و لياقت باشد ، از حوزهء كار باغبان خارج است ، بلكه كار باغبان ، جز فراهم ساختن زمينه‌هاى گوناگون براى رشدو نمو درخت ، چيز ديگرى نيست ؛ كار باغبان را مىتوان در امور زير خلاصه نمود : 1 . آگاهى كامل از خصوصيات نهال يا بذرى كه در دل زمين افشانده شده است . بدون آگاهى صحيح از خصوصيات موجودِ در حال رشد ، فعاليتهاى او بىثمر خواهد بود ، زيرا هر نهالى در شرايط ويژه‌اى رشد و نمو مىكند و شايستگى هاى خود را نشان مىدهد ؛ چه بسا شرايطى براى نهالى و بذرى مفيد و براى نوع ديگر مضر و زيان‌بخش است . 2 . فراهم آوردن زمينه‌هاى رشد و نمو ، تا نهال و بذر ، لياقت و شايستگى خود را نشان دهد و اين كار غالباً با برداشتن موانع رشد ، صورت مىپذيرد و لذا باغبان به شخم زدن زمين و نرم كردن محل ريشه‌هاى نهال و برچيدن سنگ و كلوخ مىپردازد ، باغچه را براى رشد و فعاليت بذر و نهال آماده مىسازد و گاهى براى رسيدن به اين هدف ، شاخه‌هاى كج و معوج را مى زند ، تادرختْ رشد و نمو كند .