الشيخ السبحاني

106

قرآن و معارف عقلى (تفسير سوره حديد) (فارسى)

است » به يكى از اصول تربيتى اسلام اشاره مىنمايد ؛ زيرا در مكتب‌هاى مادى ، ملاك نيكى و خوبى ، عمل انسان است و با معتقدات و منويات مذهبى و انگيزه‌هاى عمل كارى ندارند ؛ هرگاه يك نفر بيمارستانى به هر نيت و نظرى بسازد ، نوعاً مردم ، بنيادگذار آن را مىستايند و گروه زيادى در افتتاح آن شركت جسته و نمايندگان مطبوعات و راديو و تلويزيون دربارهء آن سخن گفته و عكس و تفصيلاتى از آن ، منتشر مىسازند ؛ ولى اسلام در داورى خود ، تنها به پروندهء عمل شخص نمىنگردد ، بلكه پروندهء نيت و انگيزه‌هاى روانى كار را نيز مورد بررسى قرار مىدهد در صورتى كه نيت نيز به سان عمل پاك و پيراسته باشد ، عمل شخص را تقديس نموده و براى آن پاداشى قائل مىشود ولى اگر انگيزهء عمل ريا و جلب توجه عوام و . . . باشد ، آن را شايستهء تقدير و پاداش نمىداند . قرآن با توجه دادن بشر به اين كه خداوند از همهء اسرار درونى و مكنونات سينه‌ها آگاه است ، ما را به يك اصل تربيتى رهبرى نموده و هشدار مىدهد كه از بسيارى از گناهان انديشه‌اى و فكرى ، مانند گمان بد ، رشك ، ريا و تزوير بپرهيزيم و در جاى ديگر مىفرمايد : « إِنْ تُبْدُوا ما فِى أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ » ؛ « 1 » اگر آن چه را در دل داريد آشكار سازيد و يا پنهان بنماييد خداوند از آن بازخواست مىنمايد . اسلام همان‌طور كه به اصلاح ظاهر اهميت داده ، به اصلاح باطن و درون نيز عنايت كامل مبذول داشته است ؛ تا آن جا كه رضا و خشم باطنى

--> ( 1 ) . . بقره ( 28 آيهء 284 .