چه گروهى به پيمان خود وفادار بودند ؟ در آيهء هفتم آن گروه از مشركان را ، كه در نزد مسجدالحرام با پيامبر پيمان بسته بودند و به پيمان خود وفادار بودند ، استثنا مىكند و مىفرمايد : « إِلّا الَّذِينَ عاهَدْتُمْ عِنْدَ المَسْجِدِ الحَرامِ فَما اسْتَقامُوا لَكُمْ فَاسْتَقِيمُوا لَهُمْ ؛ مگر آن گروه از معاهدان كه در نزديكى مسجدالحرام با شما پيمان بستند ، تا آنان به پيمان وفادارند ؛ پيمان‌هاى خود را حفظ كنيد » . براى آگاهى از مفاد آيه بايد صفحات تاريخ را ورق بزنيم تا روشن گردد كه چه گروهى با پيامبر در نزديكى مسجدالحرام پيمان بستند و تا نزول آيات برائت به پيمان‌هاى خود وفادار بودند ، به طور مسلم اين گروه ، قبيلهء قريش و بنىبكر نبودند ؛ زيرا آنان پيمان خود را شكسته بودند . 1 . قرآن مجيد با لحن قاطع وجود هر نوع عهد و پيمانى را ميان مسلمانان و مشركان انكار مىكند و در آيهء هفتم مىفرمايد : « كَيْفَ يَكُونُ لِلْمُشْرِكِينَ عَهْدٌ عِنْدَ اللَّهِ وَعِنْدَ رَسُولِهِ ؛ چگونه مىتواند براى مشركان نزد خدا و پيامبر او عهد و پيمانى باشد » . با اين‌كه مىدانيم ميان دو گروه ، مواثيق و پيمان‌هايى وجود داشته است ولى با وجود اين قرآن قاطعانه وجود چنين پيمان‌هايى را انكار مىكند ؛ زيرا واقعيت پيمان اين است كه طرفين ، تصميم بگيرند بر مفاد آن عمل كنند ، امّا شخصى كه عهدى را در قالب لفظ مىريزد و يا روى كاغذ مىآورد و دست طرف را به عنوان اداى احترام مىفشرد ، ولى در باطن مصمم است كه در فرصت مناسب پيمان خود را ناديده بگيرد و همه را زير پا بگذارد ، چنين پيمانى تنها وجود لفظى و كتبى داشته و جز خدعه و حيله چيز ديگرى نخواهد بود . گروهى كه با مسلمانان پيمان عدم تعرض بسته بودند همگى از اين قماش