فرزندان قبيله‌هاى تيم و عدى . موضوع خلافت مربوط به شما و در خاندان شماست ، و براى آن جز ابوالحسن على شايستگى ندارد » . امير مؤمنان فرمود : تو دنبال كارى هستى كه ما اهل آن كار نيستيم . وقتى از على مأيوس شد رو به عباس كرد و گفت : تو به ميراث برادرزاده‌ات از ديگران شايسته‌تر هستى ، اگر من باتو بيعت كنم كسى در زعامت تو اختلاف نمىكند . عباس خنديد و گفت : آيا چيزى كه از آن على روى گردان است ، عباس به دنبال آن مى رود ! ؟ در اين لحظه ابوسفيان ، كه نظرش از اين بيعت جز ايجاد اختلاف ميان مسلمانان و راه انداختن جنگ‌هاى داخلى و سرانجام بر باد دادن تمام زحمات نبود ، مأيوسانه بازگشت . « 1 » 4 . برخى از اعضاى حزب منافق ، افراد بىاراده و تصميمى بودند كه ، نمىدانستند به كدام سمت بروند ؛ زيرا نفسى بيمار و قلبى ضعيف داشتند و بر اثر كمى فكر و نبودن رشد عقلى در حال تردد و « تذبذب » به‌سر مى بردند و به تعبير قرآن : « مُذَبْذَبِينَ بَيْنَ ذ لِكَ لا إِلى هؤُ لاءِ وَلا إِلى هؤُ لاءِ » ( يعنى افراد دو دل و مردد كه نه به سوى اسلام مىرفتند و نه به سوى كفر ) . اينها دسته‌هاى منافقان و اعضاى حزب نفاق بودند كه با انگيزه‌هاى گوناگون ، تحت لواى نفاق گرد آمده بودند و خطر آنها - كه دشمنان

--> ( 1 ) . الدرجات الرفيعة ، ص 86 - 87 .