الشيخ السبحاني

18

سيماى انسان كامل در قرآن (تفسير سوره فرقان) (فارسى)

مضمون آنها بيشتر با محيط مكه سازگار است و موضوع بحث در اين سه آيه ، مسألهء توحيد و يگانگى خدا و نهى از پرستش غير خداوند و جلوگيرى از خونريزى و تجاوز به نواميس و تهديد گناهكاران به كيفرهاى سخت روز رستاخيز است و در پايان اين سه آيه ، نويد مىدهد كه اگر آنان راه توبه را پيش گيرند ، خداوند گناهان آنان را مىبخشد . بنابراين ، مفاد اين آيات با اوضاع و احوال مردم مكه ، كه بت‌پرست و خونريز بودند و از اعمال نامشروع پرهيز نداشتند ، بيشتر تطبيق مىكند تا با محيط مدينه كه يك محيط اسلامى بوده و از بت‌پرستى و تجاوز به نواميس ، بر اثر نفوذ حكومت اسلام ، چندان اثرى نبود ، خصوصا كه آيات سه‌گانه با جملهء « وَ الَّذِينَ لا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلهاً آخَرَ ؛ « 1 » كسانى كه با پرستش خداوند ، معبود ديگرى را نمىپرستند » آغاز شده است و اين نوع هشدار عمومى دربارهء پرستش معبودهاى ديگر ، بيشتر با اوضاع مشركان مكه مناسب است . بنابراين صحيح‌تر اين است كه بگوييم : مجموع آيات سوره ، مكى است . * * * هدف سوره در اين سوره ، نخست از توحيد و يگانگى خداوند و نكوهش

--> ( 1 ) . فرقان ( 25 ) آيهء 68 .